TÊN ĐỒ ÁN: ĐỒ ÁN KHẢO SÁT MÁY MÀI TRỤC KHUỶU AMC CỦA ĐAN MẠCH

Mã đồ án CKTN00000005
Dữ liệu: khodoankythuat.vn
Mô tả đồ án

     Đồ án có dung lượng 350MB. Bao gồm đầy đủ các file như: File bản vẽ cad 2D (Bản vẽ máy K1500M, bản vẽ bề mặt ngang, bản vẽ dụng cụ đánh bóng, bản vẽ HT đầu quay, bản vẽ thiết bị lọc, bản vẽ thùng làm mát, bản vẽ thủy lực cụm đá mài, bản vẽ tổng thể máy, bản vẽ cụm mang đá, bản vẽ ụ sau, bản vẽ ụ trước, bản vẽ cơ cấu phụ…); file word (Bản thuyết minh, bìa đồ án…). Ngoài ra còn cung cấp rất nhiều các tài liệu chuyên ngành, các tài liệu phục vụ cho thiết kế đồ án, thư viện chi tiết tiêu chuẩn........... KHẢO SÁT MÁY MÀI TRỤC KHUỶU AMC CỦA ĐAN MẠCH.

Giá: 850,000 VND
Nội dung tóm tắt

LỜI NÓI ĐẦU

    Với đá phát triển của khoa học kỹ thuật , nhu cầu về các loại máy , thiết bị và phụ khiện có độ chính xác , độ bền cao ngày càng lớn . Do vậy tỷ trọng các sản phẩm cơ khí gia công tinh không ngừng tăng lên.

    Một trong những phương pháp gia công tinh thông dụng , có hiệu quả kinh tế cao và đáp ứng được các đòi hỏi kỹ thuật gia công đó là phương pháp mài.

    Phương pháp mài có thể tiến hành được đối với những chi tiết từ đơn giản đến phức tạp ; Một trong những chi tiết gia công khá phức tạp có thể nói ra ở đây là trục khuỷu.

    Trục khuỷu là loại trục có nhiều đường tâm và những vị trí khác nhau trong không gian. Chúng được gia công bởi các loại máy mài trục khuỷu tiên tiến  hiện nay.

    Một trong những loại đó là máy mài trục khuỷu K1500 M do Đan Mạch sản xuất năm 1975. Đây là một loại máy mài gia công cắt gọt có tính năng như các máy mài thông thường nhưng có những nét riêng đặc trưng , có khả năng mài được các loại trục khuỷu phức tạp mà các máy mài thông thường khó có thể thực hiện được.

    Đồ án được chia làm ba chương :

     Chương I : Khái quát chung về máy mài.

     Chương II: Giới thiệu chung về một số loại máy mài trục khuỷu hiệu AMC.

     Chương III: Máy mài trục khuỷu K1500 M.

   Đồ án này chỉ mang tính chất tìm hiểu phương pháp mài và đi sâu giớ thiệu máy mài trục khuỷu K1500 M. Để hoàn thành đồ án này , ngoài sự cố gắng của bản thân , chúng em còn nhận được sự giúp đỡ tận tình của các thầy cô trong khoa và các cô các bác trong Công ty cơ khí đặc biệt là sự chỉ bảo tận tình của………..….. Vì vậy chúng em xin chân thành cảm ơn………..….., các thầy cô cùng các cô bác trong nhà máy .

   Đồ án được hoàn thành chắc chắn còn nhiều thiếu sót do kiến thức có hạn , tài liệu hạn chế vì vậy chúng em mong được sự chỉ bảo thêm của các thầy,cô.

                                                                            ……. ,ngày…. tháng … năm 20….

                                                                            Sinh viên thực hiện

                                                                           ……...……….

CHƯƠNG I . KHÁI QUÁT CHUNG VỀ MÁY MÀI

1 . MÀI KIM LOẠI:

1.1. Các đặc trưng của quá trình mài:

1. 1.1 . Bản chất của quá trình mài:

      Mài là một phương phát gia công kim loại bằng cắt gọt. Mài cho phép gia công nhiều loại bề mặt như mặt trụ ngoài, mặt trụ trong, mặt then hoa, biên dạng răng và nhiều loại bề mặt phức tạp khác

    Quá trình cắt khi mài được thục hiện bởi vo số hạt mài gắn cưỡng bức trên bề mặt làm việc của đá mài. Đá mài chính l-à một loại dụng cụ cắt được chế tạo từ hạt mài, chất dính kết và các chất phụ gia. Đá mài là một vật thể tròn có chứa một lương lớn hạt mài. Các hạt mài được liên kết với nhau bằng một loại vật liêu đặc biệt gọi là chất dính kết. Giữa chất dính kết và hạt mài là khe hở.

   Số lượng hạt mài phân bố trên toàn bộ bề mặt làm việc của đá mài rất lớn. Do vậy quá trình cắt sẽ do một số lượng rất lớn các hạt mài có hình dáng hình học rất khác nhau, phân bố không có qui luật thực hiện .

   Mặc dù có các đặc điểm chung với các quá trình cắt gọt khác, mài vẫn có những đặc tính rất riêng biệt của mình như vận tốc cắt cao, chiều sâu lớp kim loại hớt bỏ có thể đạt rất bé (từ vài phần trăm đến vài phần nghìn mm). Kết cấu hình học của các lưỡi cắt (hạt mài) không thuận lợi. Bề mặt gia công và phoi bị nung nóng tới nhiệt độ cao. Thường vận tốc cắt khi mài nằm trong khoảng từ 30 m/s (1800 vòng/phut ) đến 50 m/s (3000 vòng/phút). Với mài cao tốc, vận tốc cắt khoảng 100 hoặc > 100 m/s. Vận tốc này lớn hơn từ 10 đến 60 lần so với vận tốc cắt khi tiện. Thời gian cắt khi mài diễn ra nhanh (khoảng 0,0001   0,0005 giây).

    Hầu hết các hạt mài đều có góc cắt âm. Các hạt mài sẽ tạo ra một bề mặt làm việc với các lưỡi cắt gián đoạn, bố trí không theo một trật tự nào. Do vận tốc cắt cao, ma sát giữa chất dính kết với vật liệu gia công, góc trước và sau âm làm cho nhiệt độ trong vùng mài rất cao (có thể đạt tới 1000­­0 C), làm biến dạng cấu trúc mạng tinh thể và tính chất cơ lý của lớp kim loại bề mặt.

1.1.2. Quá trình hình thành phoi khi mài.

   Khi mài, một phần phoi sẽ văng ra khỏi vùng mài rồi được dung dịch trơn nguội cuốn trôi. Phần còn lại sẽ chèn vào các khe hở giữa các hạt mài, mắc lại đó, làm giảm chiều cao nhô ra của các hạt mài. Sau một thời gian mài, các hạt mài sẽ bị cùn dần, khả năng ăn sâu vào vật liệu gia công giảm, do đó lực cắt tăng lên, khả năng cắt của đá bị suy giảm nhanh

1.1.3. Nhiệt cắt khi mài.

   Nhiệt toả ra khi mài lớn hơn nhiều so với khi cắt gọt bằng dao cắt có lưỡi khác. Nhiệt mài sẽ được phân bố trong đá mài, chi tiết gia công, phoi và dung dịch làm mát. Tuy nhiên, do đá mài có độ dẫn nhiệt rất kém, nên có tới 80% lượng nhiệt sẽ chuyển vào chi tiết gia công. Trong vùng gia công ở thời điểm cắt, nhiệt độ tức thời có thể lên tới hàng ngàn độ gây ra vết cháy và các hiệu ứng khác trên bề mặt gia công. Vì vậy nhiệt cắt là một yếu tố rất đặc trưng của quá trình mài.

   Vết cháy khi mài là những vùng bề mặt bị thay đổi cấu trúc cục bộ do tác động của nhiệt độ mài tức thời rất cao. Vết cháy làm giảm độ cứng và độ chịu mài mòn của lớp kim loại bề mặt. Nguyên nhân gây ra vết cháy khi mài có thể do chế độ mài quá cao (chiều sâu cắt quá lớn, vận tốc của chi tiết nhỏ), chọn đá không đúng (độ cứng quá lớn gây ra ma sát giữa đá và chi tiết lớn), không đủ dung dịch trơn nguội, đá bị mòn và cùn v.v...

   Khi vận tốc quay của chi tiết tăng, thời gian tác động của nguồn nhiệt lên vùng gia công giảm, do đó khả năng xảy ra hiện tượng cháy xém bề mặt giảm đi. Biểu hiện vết cháy trên mặt gia công có thể dễ dàng nhận biết qua các vết đốm màu xám. Nếu mức độ cháy không lớn, lớp bị cháy có thể được khử bỏ khi mài tinh lần cuối.

   Vết nứt tế vi khi mài:

 Thường vết cháy luôn đi kèm với vết nứt khi mài, nhất là khi mài các chi tiết đã qua nhiệt luyện. Các vết nứt thường có phương vuông góc với phương chạy dao khi mài và có dạng lưới. Vết nứt tế vi xuất hiện chủ yếu là do chế độ mài quá cao hoặc do chọn đá không đúng, đá bị mòn và cùn quá mức cho phép.

   Để giảm khả năng xuất hiện vết cháy và nứt, nên sử dụng một số biện pháp sau :

-         Dùng dung dịch bôi trơn làm mát tràn trề để giảm ma sát giữa đá với chi tiết mài ;

-         Giảm chiều sâu cắt, sử dụng mài hết hoa lửa (không chạy dao hướng kính);

-         Dùng đá mềm hơn. Nếu điều kiẹn công nghệ không cho phép dùng đá mềm thì nên tăng vận tốc của chi tiết để giảm thời gian tác động của nhiệt lên vùng gia công.

-         Thay đá có chất dính kết keramic bằng đá có chất kết dính bakelit. Đá mài có chất dính kết vucanit rất dễ gây vết cháy.

-         Khi mài các vật liệu từ thép các bon có hàm lượng cao, thép hợp kim và các loại thép có độ dẫn nhiệt kém, nên giảm chiều sâu cắt và lượng chạy dao.

  1.1.4. Lực cắt và công suất cắt khi mài.

      Mặc dù kích thước của lớp kim loại do một hạt mài hớt bỏ bớt là rất nhỏ, nhưng do số lượng hạt mài tham gia đồng thời vào quá trình cắt rất lớn, nên lực cắt tổng cộng khi mài có giá trị khá cao.

  Chiều sâu mài:

   Khi mài thô, nên chọn chiều sâu mài lớn nhất cho phép theo cỡ hạt đã chọn và công suất máy. Chiều sâu mài không nên lớn hơn 0,05 kích thước tiết diện của hạt mài. Nếu chiều sâu mài lớn hơn giá trị trên, khe hở giữa các hạt mài sẽ nhanh chóng bị phoi kim loại chèn đầy và đá sẽ không còn khả năng cắt nữa.

   Khi chi tết có độ cứng vững giảm và khi xuất hiện vết cháy cần giảm chiều sâu mài.

   Khi mài tinh nên chọn chiều sâu bé để nâng cao độ chính xác và độ bóng của bề mặt mài. Vật liệu càng cứng, chiều sâu mài càng nên chọn bé hơn.

   Lượng chạy dao dọc Sdoc :

   Thường Sdoc được xác định theo chiều dầy của đá mài.

- Khi mài thô, Sdoc =(0,4 0,85)B;

-Khi mài tinh Sdoc = (0,20,4)B, trong đó B là chiều dầy đá.

 Khi Sdoc tăng, năng suất quá trình mài sẽ tăng, nhưng độ nhám bề mặt cũng tăng. Giá trị cụ thể của chế độ mài (Vđá , Vcl, Sdoc và t) đối với từng phương pháp mài và điều kiện mài cụ thể nên chọn trong các sổ tay chuyên dụng.

Sau đây trình bày cách xác định các thông số cơ bản của chế độ mài khi mài tròn ngoài.

1.2.2. Chế độ mài khi mài tròn ngoài.

   Khi mài tròn ngoài, các thành phần của chế độ mài gồm vận tốc quay của đá mài, chiều sâu cắt (lượng chạy dao ngang), vận tốc quay của chi tiết và lượng chạy dao dọc.

  Vận tốc vòng của đá mài:

   Vận tốc quay của đá được đo bằng mét trên giây (m/s). Trong thực tế thường sử dụng vận tốc Vda = 20  60 m/s.

   Vận tốc vòng được xác định theo công thức :  Vda  =  .

   Trong đó :

   D - đường kính đá mài (mm);  = 3,14;

   n -  số vòng quay của đá mài (vòng/phút).

   Vận tốc quay của chi tiết Vct:

   Vct thường được đo bằng m/ph vì chúng nhỏ hơn nhiều so với Vda

khoảng ( 60  1000 lần ). Vận tốc chi tiết Vct có thể tính theo công thức :

Vct = .

   Trong đó:

   d - đường kính chi tiết, (mm).

   nct – số vòng quay của chi tiết,(vg/ph);

   Vận tốc quay của chi tiết đôi khi còn được gọi là lượng chạy dao vòng.

   Chiều sâu mài:

   Giá trị chuyển hướng kính của đá mài theo phương vuông góc với bề mặt gia công sau một hành trình dọc gọi là chiều sâu cắt hay lượng chạy dao hướng kính. Chiều sâu cắt chính là chiều dày của lớp kim loại được hớt bỏ sau một hành trình kép. Khi mài tinh mặt trụ ngoài, chiều sâu cắt dao động từ 0,005 đến 0,015 mm, còn khi mài thô, từ 0,010 đến 0,025 mm. Đôi khi chiều sâu cắt có giá trị lớn hơn nữa.

   Lượng chạy dao dọc Sdoc :

   Lượng chạy dao dọc khi mài tròn là quãng đường mà chi tiết ( hoặc đá mài ) đi được sau một phút hoặc sau một vòng quay của chi tiết theo phương song song với đường tâm đá mài. Lượng chạy dao dọc có thể đo bằng các đơn vị như tỷ lệ so với chiều dày đá sau một vòng quay của chi tiết hoặc bằng milimet sau một phút (mm/ph). Lượng chạy dao dọc khi mài tròn phụ thuộc vào dạng mài. Khi mài thô các chi tiết chế tạo từ vật liệu bất kỳ có đường kính nhỏ hơn 20 mm, lượng chạy dao dọc có giá trị từ 0,3 đến 0,5B (trong đó B là chiều dầy của đá mài). Khi mài thô các chi tiết chế tạo từ thép nhiệt luyện có đường kính lớn, Sdoc có thể lấy bằng 0,7B; còn với thep chưa nhiệt luyện Sdoc = 0,75B, với gang Sdoc = 0,85B. Khi gia công tinh Sdoc = (0,7  0,3)B và không phụ thuộc vào vạt liệu gia công cũng như kích thước đường kính của nó.

1.2.3. Dung dịch bôi trơn làm mát khi mài:

   Dung dịch trơn nguội dùng để làm mát và giảm nhiệt độ trong vùng cắt, giảm ma sát và đẩy các phế thải khi mài ra khỏi vùng gia công. Dung dịch làm mát khi mài có hai loại thông dụng nhất là emunxi và dầu bôi trơn. Emunxi là một chất lỏng có chứa các phần tử của chất lỏng khác ở dạng hoà tan. Thành phần chính của emunxi là nước có chế thêm một lượng nhỏ các chất kết tủa chuyên dùng có hiệu ứng rửa trôi tốt. Dung dịch trơn nguội sẽ rửa sạch các bụi bẩn kim loại - hạt mài khỏi bề mặt gia công, tăng khả năng đạt độ bóng bề mặt và cải thiện môi trường phân xưởng.

   Dung dịch trơn nguội không được chứa các chất độc hại gây bệnh ngoài da cho công nhân, không làm cào xước bề mặt mài và biến màu thiết bị. Diện tích tiếp xúc của đá với vật mài càng lớn, độ cứng vật liêu mài càng cao, lượng dung dịch trơn nguội yêu cầu càng lớn. Dung dịch phải được cấp đều dọc theo chiều dầy đá mài. Cứ mỗi 10 mm chiều dầy đá mài cần khoảng 5 đến 8 lít dung dịch.

1.3. Đá mài:

   Đá mài là một dụng cụ cắt gọt bằng hạt mài. đá mài được chế tạo từ hạt mài, chất dính kết và chất phụ gia tạo lỗ xốp. Các hạt mài có chức năng như các lưỡi cắt, còn chất dính kết có chức năng tạo dáng cần thiết cho đá mài. Đá mài được đặc trưng bởi các thông số cơ bản sau đây.

1.3.1. Vật liệu hạt mài:

   Hạt mài là một loại vật liệu dạng hạt nhân tạo hoặc tự nhiên. Vật liệu mài tự nhiên có một số loại như thạch anh, đá granit, ôxit nhôm, côranhđông và kim cương. Các vật liệu mài nhân tạo cơ bản và thông dụng gồm côranhđông điện, cacbit silich, cacbit bo, kim cương nhân tạo và enbor.

   Kim cương:

-         Kim cương tự nhiên (A):

Kim cương tự nhiên (A) là một biến thể của cacbon. Nó có độ cứng cao nhất trong số các loại vật liệu mài tự nhiên và nhân tạo đã biết hiện nay. Tuy nhiên kim cương giòn. Kim cương thường được xác định khối lượng theo cara. Một cara bằng 200miligam(0.2 gam).

  - Kim cương nhân tạo (A.C). Để tổng hợp kimcương nhân tạo, người ta sử dụng các vật liệu có chứa các bon kết hợp với một số chất xúc tác. Vật liệu cơ bản thường là graphit. đôi khi người ta còn dùng cả than củi. Vật liệu xúc tác thường dùng là kim loại (crôm, niken, sắt, côban và một vài kim loại khác). Dưới tác động của nhiệt độ và áp suất cao, kim cương nhân tạo sẽ được hìmh thành.

   Có năm loại bột mài chế tạo từ kim cương nhân tạo. Các loại bột mài khác nhau có các đặc trưng cơ học, hình dáng và độ nhám các mặt khác nhau.

   Bột kim cương mịn có hai loại:

-         Loại thứ nhất có khả năng cắt bình thường được chế tạo từ kim cương tự nhiên.

-         Loại thứ hai có khả năng cắt tăng cường được chế tạo từ kim cương nhân tạo.

   Côranhđông điện :

   Côranhđông điện có hai loại:

-         Côranhđông điện thường (1A), được thiêu kết từ bốcxít và các biến thể của nó như 12A, 13A, 14A, 15A, 16A.

-          Côranhđông điện trắng (2A) được thiêu kết từ ôxit nhôm và các biến thể của nó 22A, 23A, 24A, 25A.

  Côranh đông điện hợp kim:

Côranh đông điện hợp kim được thiêu kết từ ôxit nhôm và một số chất phụ gia như côrnhđông điện nhôm 3A và các biến thể của nó 32A, 33A, 34A, côranhđông điện titan 3A và biến thể của nó 37A.

 -  Côranhđông thường 4A được thiêu kết từ bốc xít với chất khử là FeS.

  - Côranhđông điện có thành phần gồm ôxit nhôm Al2O3 và một số tạp chất khác. Hàm lượng ôxit nhôm dao động từ 93% tới 96% với côranhđông điện thường và 97% đến 99% với côranhđông điện trắng và côranhđông điện hợp kim.

  Các loại côranhđông được phân biệt với nhau bởi hàm lượng của ôxit nhôm chứa trong nó.

   Cacbít silích:

 Cácbít silích là một hợp chất của silic và cacbon nhận được từ than cốc và cát thạch anh khi nung nóng tới 2000  21000C trong lò điện. Đây là một loại vật liệu mài quý. Nó có màu xanh đậm, óng ánh. Tuỳ thuộc vào hàm lượng của silic nguyên chất, người ta phân thành hai loại, cacbít silic xanh (6C) và cacbít silíc đen (5C). Cacbít silic xanh có chứa không dưới 97% silic nguyên chất. Cacbit silic xanh có một số dạng 62C, 63C và 64C. Cacbit silic đen có các dạng 52C, 53C, 54C và 55C.

   Cacbit silic có một số tính chất quan trọng sau :

   - Chúng có độ cứng rất cao (chỉ đứng sau kim cương, enbo và cacbit bo);

   - Do có hình dáng nhon, sắc, nên khả năng cắt của chúng rất cao;

   - Độ chịu nhiệt rất cao (có thể chịu đến 20500C).

   Cacbit bo:

Cacbit bo là một hợp chất của bo với cacbon BrC. Nó có khả năng cắt cao, chịu mài mòn và độ trơ hoá học. Cacbit bo được sản xuất có hàm lượng 87   94% BrC. Một vài năm gần đây, ở Mỹ, Nhật và một số nước công nghiệp khác, người ta đã sản xuất được một số vật liệu mài từ côranhđông điện hợp kim (CNB) có độ bền rất cao, cho phép cắt với vận tốc lớn ( > 60 m/s, lực ép tới 10000N). Các hạt mài loại này sử dụng rất hiệu quả khi mài phá phôi đúc từ vật liệu khó gia công như 12X18H10T với năng xuất cao ( tới 150  180 kg/giờ ).

   Nitritbo lập thể:

Nitritbo lập thể (CBN) là loại vật liệu siêu cứng, có chứa 43,6% bo và 56,4% nitơ. Mặc dù nó có độ cứng nhỏ hơn kim cương một chút nhưng lại có khả năng cắt và độ chịu mài mòn rất cao, vượt hẳn các loại vật liệu mài thông thường, độ chịu nhiệt cao ( tới 12000C).

1.3.2. Độ hạt của vật liệu mài:

   Độ hạt của vật liệu mài đặc trưng bởi kích thước hạt. thường người ta chia thành ba loại: hạt mài, bột mài và bột mài mịn.

 Có nhiều phương pháp phân loại độ hạt của hạt mài, trong đó phân loại bằng sàng là phương pháp rất thông dụng. Cỡ hạt được xác định theo đơn vị phần trăm milimet thông qua kích thước danh nghĩa của lỗ sàng không cho hạt mài qua. Ví dụ, nếu hạt mài chui lọt qua lỗ sàng có kích thước 800 m và không lọt lỗ sàng có kích thước 630 m thì hạt mài thuộc nhóm có cỡ hạt 630 m.

   Có một số cỡ hạt (m) sau:

   Hạt mài: kích thước hạt N200, N160, N125, N100, N80, N63, N50;

   Bột mài: N40, N32, N25, N20,N16, N12, N10, N8, N6, N5, N4, N3;

   Bột mịn: M63, M50, M40, M28;

   Bột siêu mịn: M20, M14, M10, M7, M5.

   Ký hiệu bột mài ứng với kích thước tiết diện lớn nhất của phần tử cơ sở.

1.3.3. Chất dính kết:

   Chất dính kết sẽ liên kết các hạt mài riêng rẽ thành một khối, tạo ra hình dáng yêu cầu cho đá mài.

 Chất dính kết có hai loại: chất dính kết vô cơ và chất dính kết hữu cơ.

-         Chất dính kết vô cơ bao gồm các loại như keramic, silicat và manhe.

-          Chất dính kết hữu cơ bao gồm bakelit và vucalit.

   Trong công nghiệp, thông dụng nhất là chất dính kết keramic, bakelit và vucalit.

   Chất dính kết keramic (K):

 Trong thành phần của chất dính kết keramic có chứa ôxit nhôm chịu lửa, pensphat, thạch anh, manhe và các thành phần khác. Đá mài có chất dính kết keramic có độ xốp lớn, do vậy ít bị bết phoi khi mài, khả năng cắt cao, chống thấm nước tốt. Tuy nhiên chất dính kết keramic giòn, do vậy rất nhạy cảm với các lực va đập khi mài.

   Chất dính kết silicat:

   Chất dính kết này được chế tạo từ thuỷ tinh lỏng trộn với ôxit kẽm, manhe và ôxit nhôm v.v... Chất dính kết silicat có độ bền trung bình. Đá mài với chất dính kết silicat rất chóng mòn, nhưng ít toả nhiệt khi mài. Do đó nó được dùng khi mài các chi tiết nhạy cảm với qua trình tăng nhiệt độ. Đá mài có chất dính kết silicat thường dung trong các trường hợp mài không cần bôi trơn.

   Chất dính kết manhe:

 Chất dính kết manhe chế tạo từ manhe trộn với dung dịch cloritmanhe. Đá mài chế tạo với chất dính kết manhezi thường không đồng nhất, mòn nhanh và không đều, dễ thấm nước. Do đó nó chỉ dùng khi mài khô.

 

 

   Chất dính kết bakelit:

Thành phần chính của chất dính kết bakelit la bakelit lỏng hoặc bột (hắc ín, nhựa nhân tạo). Đá mài với chất dính kết bakelit có độ bền cao nhưng mau mòn. ở chế độ làm việc với tải trọng lớn, khi nhiệt độ mài vượt quá 3000C, chất dính kết bắt đầu bị cháy, làm cho hạt mài dễ tự rời ra khỏi bề mặt làm việc của đá mài. Đá mài loại này sử dụng cho mài thô. Bakelit có phản ứng với kiềm, do đó nếu cần bôi trơn làm mát khi mài bằng đá mài loại này, nên sử dụng dung dịch không có chứa kiềm hoặc hàm lượng kiềm phải thấp hơn 1,5%.

   Chất dính kết bakelit có tính đàn hồi cao, do đó nó cho phép chế tạo đá mài có chiều dầy bé (< 0,5 mm ) để dùng làm đá cắt và gia công với chế độ cao ( vận tốc cắt đạt 50 65 m/s ).

   Chất dính kết vucanit:

   Thành phần chính của chất dính kết vucanit là cao su nhân tạo và một số chất phụ gia khác có chức năng làm tăng độ cứng, độ bền và độ đàn hồi của dụng cụ. Đá mài với chất dính kết vucanit có độ đàn hồi cao hơn so với đá mài có chất dính kết bakelit. Tuy nhiên nhiệt độ làm việc thấp hơn. Vucanit bắt đầu bị mềm và cháy ở nhiệt độ 1500C.

   Để tăng độ bền của đá mài, người ta sử dụng các chất dímh kết hợp kim. Chất dính kết có chứa bor (52%) và titan cho phép chế tạo đá mài làm việc với tốc độ đến 60 m/s. Các chất dính kết có chứa thêm ôxit bo, ôxit liti, bari, phtora v.v... sẽ tăng cường đáng kể các đặc tính cơ học của đá mài. Đá mài với chất dính kết bakelit thường được chế tạo bằng ép nóng.

 

1.3.4. Độ cứng đá mài:

   Độ cứng đá mài là khả năng của chất dính kết chống lại sự tách bóc hạt mài khỏi bề mặt làm việc của đá mài dưới tác dụng của ngoại lực. Khái niệm độ cứng của đá mài không giống với khái niệm độ cứng của hạt mài. Độ cứng của hạt mài là khả năng ăn sâu vào vật liệu khác của bản thân hạt mài. Do đó có thể chế tạo đá mài có độ cứng thấp (đá mềm) từ các hạt mài có độ cứng rất cao và ngược lại, từ các hạt mài có độ cứng thấp và rất mềm có thể chế tạo ra đá mài có độ cứng rất cao. Trên đá mài có độ cứng thấp (đá mềm), các hạt mài dễ bị tách bóc ra khỏi mặt làm việc và ngược lại, trên các đá cứng, khả năng tách bóc các hạt mài khỏi bề mặt làm việc của đá khó hơn.

   Dưới đây là quy định và ký hiệu độ cứng của đá mài theo tiêu chuẩn của Liên xô cũ.

   M: Mềm có các cấp M1, M2, M3;

   CM: Mềm trung bình có các cấp CM1, CM2;

   C: Trung bình có các cấp C1, C2;

   CT: Cứng trung bình có các cấp CT1, CT2, CT3;

   T: Cứng có các cấp T1, T2;

   BT: Rất cứng có các cấp BT1, BT2;   

   Số thứ tự sau ký hiệu càng lớn, độ cứng đá càng cao.

 Để xác định độ cứng đá mài, người ta sử dụng một số phương pháp như phun cát, ép bi cầu vào bề mặt và khoan lỗ.

 -  Khi xác định độ cứng đá bằng phương pháp phun cát, người ta hướng dòng cát thạch anh có độ hạt nhất định dưới một áp lực khí nén tính toán vào bề mặt làm việc của đá mài. Theo kích thước của vết lõm nhận được, người ta đánh giá độ cứng của đá. Phương pháp này thường sử dụng với đá mài có chất dính kết keramic và vucanit với độ hạt N200  N16.

-  Khi xác định độ cứng bằng phương pháp dùng bi cầu, viên bi được ấn vào bề mặt làm việc của đá và áp lực đều không đổi bằng 600N (60kG) nhờ thiết bị chuyên dùng. Phương pháp này được sử dụng với đá mài có chất dính kết vucanít hoặc bakelít với độ hạt N12 M14.

 -  Khi sử dụng phương pháp khoan lỗ, người ta dùng một mũi khoan chuyên dùng với một áp lực xác định không đổi để tao ra một lỗ khoan có chiều sâu yêu cầu. Số vòng quay của mũi khoan cần có để tạo ra lỗ trên sẽ dùng để đánh giá độ cứng đá. Phương pháp này sử dụng cho đá mài có chất dính kết vucanit với độ hạt

N80  N100.

 

 

1.3.5. Cấu trúc đá:

   Cấu trúc đá được hiểu là cấu trúc trong của đá mài, nghĩa là tỷ lệ về thể tích của hạt mài, chất dính kết và lỗ xốp ( các buồng khí không chứa hạt mài hoặc dính kết). Các lỗ xốp được dùng để chứa phoi khi đá mài chưa ra khỏi vùng gia công, phoi không được mắc kẹt trong các lỗ xốp mà phảI lập tức thoát ra nhanh chóng, nếu không tích cắt của đá sẽ suy giảm nhanh chóng. Điều nay giải thích tại sao khi mài các vật liệu mềm, dẻo hoặc phoi dây, tuổi bền đá thường rất thấp.

1.3.6. Đá mài kim cương:

   Đá mài kim cương dùng để mài và mài sắc dụng cụ cắ chế tạo từ hợp kim cứng, vật liệu có độ cứng cao và khó gia công. Sử ụng đá mài kim cương cho phép đạt năng suât cao, độ nhám bề mặt gia công thấp.

   Khác với đá mài thường, đá mài kim cương có một vành tròn chứa kim cương dầy từ 1,5 đến 3 mm. vành tròn này được gắn vào thân đá mài bằng nhiều phương pháp. Thân đá mài thường được chế tạo từ chất dẻo , nhôm, thép v.v... Vành chứa kim cương được chế tạo từ kim cương, chất dính kết và chất độn. Với đá mài kim cương có mật độ 100%, kim cương chiếm khoảng 25% thể tích, 75% thể tích còn lại là của chất dính kết và lỗ xốp. Đá mài kim cương được chế tạo với chất dính kết kim loại và hữu cơ. Đá mài với chất dính kết kim loại cần dung dịch làm nguội tràn trề để tránh tắc phoi và tránh cà xước bề mặt gia công. Đá mài với chất dính kết hữu cơ (thường là bakelít) cho phép đạt chất lượng bề mặt gia công và năng suất rất cao. Tuy nhiên chúng mòn nhanh hơn so với đá kim cương có chất dính kết kim loại. 

1.3.7. Hình dáng và kích thước đá mài:

   Đá mài được chế tạo với nhiều kích thước và hình dáng khác ngau. Tuỳ thuộc vào điều kiện mài, kích thước và hình dáng mặt gia công, kết cấu và công suất của máy, người ta sẽ chọn được máy mài tương ứng.

 

 

 

 

 

   Các loại đá mài thông dụng và lĩnh vực sử dụng của nó.

N0

Tên gọi và ký hiệu

Hình dáng mặt cắt ngang

Lĩnh vực sử dụng

1

Đá phẳng prôphin

phẳng Õ Õ

 

 

Mài tròn mài phẳng dùng làm đá dẫn khi mài vô tâm.

2

Đá phẳng với prôphin

côn hai phía 2Õ

 

Mài ren, mài bánh răng, mài dao cà răng xọc răng và các loại dụng cụ cắt răng.

3

Đá phẳng với prôphin

có góc côn 450

Mài sắc lưỡi cưa, dũa.

4

Đá phẳng với prôphin

có góc côn 4Õ

Mài prôphin răng cưa các bánh răng, dao phay lăn, dao chuốt và dao cắt răng

5

Đá phẳng với lỗ trong có bậc ÕB

Mài tròn trong, mài lỗ và mặt đầu lỗ khi

 

 

 

N0

Tên gọi và ký hiệu

Hình dáng mặt cắt ngang

Lĩnh vực sử dụng

6

Đá phẳng với lỗ trong có bậc hai phía ÕB

Mài tròn, mài phẳng, dùng làm đá dẫn khi mài vô  tâm.

7

Đá phẳng với lỗ trong có  bậc côn ÕBK

Mài tròn cổ trục và mặt đầu đồng thời.  

 

                   

8

Đá phẳng với lỗ trong có bậc côn hai phía  

ÕBK

Mài tròn cổ trục và mặt đầu đồng thời.

9

Đá phẳng có khía ÕP

Mài sắc.

 

 

 

10

Đá phẳng.

Mài phẳng bằng mặt đầu đá.

 

11

Đá tấm

Mài cắt đứt, cắt rãnh.

 

 

12

Đá vòng K

Mài phẳng bằng mặt đầu đá.

 

13

Đá dạng cốc trụ HK

Mài sắc dụng cụ. Mài phẳng bằng mặt đầu đá.

 

14

Đá dạng cốc côn HK

Mài sắc dụng cụ. Mài phẳng bằng mặt đầu đá. Mài băng máy các loại.

15

Đá dạng đĩa 1T

Mài sắc và mài nghiền dụng cụ cắt nhiều lưỡi.

 

 

 

 

 

 

 

N0

Tên gọi và ký hiệu

Hình dáng mặt cắt ngang

Lĩmh vực sử dụng.

 

16

Đá dạng đĩa 2T

Mài sắc dao phay lăn răng.

 

17

Đá dạng đĩa 3T

Mài răng bánh răng và dụng cụ cắt răng.

18

Đá dạng đĩa 4T

Mài sắc dao phay lăn răng.

 

19

Đá để mài calip 

Mài má calip và mặt các loại rãnh có chiều sâu lớn

 

20

Đá mài kim

Mài kim.

 

21

Đá mài dao của máy cắt cỏ

Mài sắc dao của máy cắt cỏ.

22

Đá cắt khoáng vật

Cắt khoáng vật.

 

1.3.8. Ký hiêu đá mài:

   Để chọn đá mài đúng, phải biết đặc tính của chúng. Các đặc tính cơ bản của đá mài được ghi trên bề mặt của đá bằng một loại sơn không sửa sạch, theo một trình tự quy định. Các đặc tính này cho phép chọn lựa đá mài, vận tốc mài tối đa cho phép và lĩnh vực sử dụng v.v.

   Ví dụ, trên mặt bên có các ký hiệu KAZ 24A40C26K535M/C50050350 nghĩa là:

   KAZ – nhà máy chế tạo đá mài:

   24A – mác hạt mài (côranhđông điện trắng);

   40 – cỡ hạt ;

    - ký hiệu độ hạt;

   C2 – cấp độ cứng;

   K5 – loại chất dính kết (keramic);

    - hình dáng đá (đá phẳng, đường sinh thẳng);

   50050350 – kích thước đá (đường kính ngoài, chiều, dầy, đường kính lỗ);

   A - đá có cấp chính xác cao;

   35 M/C – vận tốc công tác cho phép (35 m/s).

   Theo tiêu chuẩn Liên Xô cũ, đá mài được chế tạo với hai loại A và B. Loại A có độ chính xác cao và không được phép có lẫn xỉ sắt.

   Đá mài cao tốc được ký hiệu với một vạch đỏ hướng kính và ký hiệu giá trị vận tốc.

1.4. Chọn đá mài:

   Mặc dù đá mài là một dụng cụ cắt có tính vạn năng và không có tính chuyên dùng cao, quá trình chọn đá vẫn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố như năng suất, độ chính xác, độ nhám bề mặt, giá thành gia công, vật liệu gia công và điều kiện thực hiện quá trình mài.

1.4.1. Chọn kích thước đá mài:

   Khi chọn kích thước đá nên tuân thủ nguyên tắc chọn đường kính lớn nhất cho phép, vì đường kính lớn sẽ làm giảm tải trọng riêng tác động lên hạt mài và làm cho nó mòn ít hơn. Đá mài có đường kính lớn sẽ cũng cho phép đạt năng suất mài cao hơn vì số lượng hạt mài tham gia đồng thời vào quá trình cắt lớn hơn.

1.4.2. Chọn vật liệu hạt mài:

   Côranhđông điện thường có độ cứng nhỏ hơn côranhđông điện trắng nhưng chúng dẻo hơn nên có khả năng chịu tải trọng lớn hơn khó bị vỡ và sứt mẻ hơn nên chúng được dùng rất rộng rãi trong công nghiệp.

   Đá mài từ côranhđông điện trắng nên sử dụng để gia công chi tiết có độ dẻo cao như thép cacbon và thép hợp kim, thép nhiệt luyện và không nhiệt luyện, gang dẻo và đồng thau. Đá mài từ cacbit silic sử dụng chủ yếu để mài các chi tiết từ kim loại giòn như gang xám, hợp kim cứng, phôi nhôm va đồng đúc v.v…

   Do côranhđông điện trắng có độ cứng cao nên nó thường được dùng đẻ gia công các loại thép có độ cứng cao, khi mài chính xác, khi cần hớt một lượng dư rất mỏng và khi điều kiện toả nhiệt kém.

   Các loaị đá mài từ côranhđông đơn thể có khả năng cắt cao nên hay dung để mài các loại vật liệu đã qua them nitơ, cacbon, thép hợp kim cao và thép có độ dẫn nhiệt kém.

   Các hạt cacbit silíc có độ giòn lớn hơn so với hạt mài côrangđông điện nên chúng thường dùng để mài các loại vật liệu dẻo như gang xám, hợp kim nhôm và đồng, các loại vật liệu dẻo như gỗ, kính, đá hoa, vật liệu nhựa tổng hợp v.v.

 

1.4.3. Chọn độ hạt của đá:

   Độ hạt của đá được chọn phụ thuộc vào lượng dư gia công, độ nhám bề mặt yêu cầu và độ chính xác kích thước. Khi mài thô, nên dùng đá có độ hạt lớn, còn khi mài tinh và mài lần cuối, nên dung đá có độ hạt nhỏ.

   Đá mài có độ hạt trung bình và nhỏ được sử dụng với các phương pháp mài khác nhau như mài ngoài, mài trong, mài vô tâm v.v.

   Khi mài định hình, để prôphin đá giữ được lâu, nên chọn đá có độ hạt nhỏ. Khi mài vật liệu dẻo, nên chọn đá có độ hạt lớn.

   Hướng dẫn sơ bộ khi chọn độ hạt đá mài:

   - Độ hạt N160  N125 dùng khi mài thô gang đúc, lượng dư gia công lớn;

   - Độ hạt N125 N80 dùng để mài ba via phôi thép đúc, mài phá phôi thép và kim loại màu.

   - Độ hạt N50 N40 dùng để mài sắc dụng cụ làm bằng thép, mài kim loại màu, mài phẳng thô, mài vô tâm;

   - Độ hạt N25 N6 dùng để mài tinh băng đá mài trụ, mài định hình, mài vòng bi;

   - Độ hạt N12 N6 dùng để mài vong bi, mài nghiền dụng cụ cắt.

   Đá mài thông dụng là đá mài có độ hạt từ N40 đến N16 vì nó cho phép đạt năng suất, độ bóng và độ chính xác bề mặt cao. Lượng dư càng lớn, độ hạt được chọn càng lớn. Nên tăng độ hạt cho các trường hợp sau :

   - Vận tốc quay của đá tăng;

   - Đá có chất dính kết bakelit và vucanit;

   Khi vật liệu gia công có độ dẻo tăng, độ cứng giảm để tránh hiện tượng chin lấp khe đá của phoi trong quá trình cắt.

1.4.4 Chọn độ cứng đá:

  Việc chọn độ cứng đá cũng rất quan trọng. Khi chọn độ cứng nên tuân thủ những nguyên tắc sau:

-         Vật liệu càng mềm, độ cứng đá nên chọn càng cao và ngược lại. Trong những trường hợp mài khi diện tích tiếp xúc của đá với chi tiết lớn, điều kiện thoát phoi khó khăn, nên dùng đá mềm cho chế độ mòn phù hợp với yêu cầu về độ chính xác gia công.

-         Khi mài chính xác, không nên chọn đá quá mềm gây hiện tượng tự mài sắc làm sai lệch biên dạng chính xác ban đầu của đá mài;

-         Khi mài có dung dịch làm mát độ cứng nên chọn cao hơn một cấp so với độ cứng đá khi mài không có dung dịch làm mát.

-         Đá mài trụ nên có độ cứng cao hơn đá mài mặt đầu;

-         Đá mài lỗ, mài vô tâm nên chọn độ cứng thấp hơn so với độ cứng đá mài tròn

ngoài.

   -  Để tránh hiện tượng cháy trên bề mặt mài nên dùng đá mềm hơn.

   -  Trên các máy mài có độ cứng vững tốt nên sử dụng đá mềm hơn so với độ cứng đá trên các máy mài có độ cứng vững thấp hơn.

1.4.5. Chọn chất dính kết:

   Thông số quan trọng đầu tiên mà dựa vào đó người ta chọn chất dính kết là phương pháp mài và yêu cầu về độ nhám bề mặt. Chất dính kết keramic được sử dụng rất phổ biến vì nó có độ chịu nhiệt và độ bền cao. Nó có thể sử dụng cho hầu hết các loại đá (trừ đá cắt và đá chịu tải trọng va đập).

   Với các đá chịu tải va đập người ta thường sử dụng chất dính kết bakelit và vucanit. Chất dính kết bakelit và vucanit còn cho phép tránh được hiện tượng cháy và nứt tế vi khi mài.

   Đá mài có chất dính kết keramic  có thể làm việc với các loại dung dịch trơn nguội khác nhau. Còn chất dính kết bakelit sẽ mất độ bền khi dung dịch trơn nguội có chứa xôđa.

   Thường với đá cắt, đá mài định hình, đá mài vô tâm các chi tiết từ thép cacbon, thép gió và thép ổ bi người ta sử dụng đá có chất dính kết vucanit. Còn khi mài tinh dụng cụ cắt, mài thô và tinh trên máy mài phẳng các chi tiết bằng gang, thép cacbon và thép crôm- niken đã qua nhiệt luyện, người ta sử dụng đá có chất dính kết bakelit.

1.4.6. Chọn cấu trúc đá:

   Cấu trúc đá được chọn phụ thuộc vào nhiều thông số như phương pháp mài, cơ lý tính của vật liệu gia công, độ lớn của lượng dư gia công và độ nhám bề mặt yêu cầu. Ngoài ra cũng cần lưu ý rằng, khi mài tinh và mài định hình, nên dùng đá có cấu trúc dặc hơn so với khi mài thô. Khi mài các vật liệu dẻo và mềm thường sử dụng đá có cấu trúc hở vì nó dễ ăn sâu vào vật liệu mài và hớt đi một lượng dư lớn. Còn khi mài phá, nên dung cấu trúc có kết cấu kín. Cấu trúc số 5 6 thường dùng khi mài tròn ngoài và mài vô tâm. Còn với mài phẳng thường sử dụng cấu trúc số 7 8. Còn khi cắt đứt nên dung cấu trúc số 8 9.

    Các hướng dẫn vừa trình bày chỉ mang tính định hướng, vì trong thực tế sản xuất còn một loạt các thông số có liên quan đến điều kiện của quá trình mài cũng được tính tới.

   Các triệu chứng sau đây biểu hiện quá trình chọn đá thực hiện không đúng:

- Có vết cháy, chứng tỏ độ cứng quá cao. Nên giảm độ cứng đá;

- Có vết nứt tế vi khi mài thép hợp kim cao chứng tỏ độ hạt quá lớn. Nên chon độ cứng thấp hơn so với yêu cầu.

- Bề mặt mài quá thô, có vết sang là do độ hạt quá lớn.

- Lỗ bị côn lớn là do đá quá mềm. Cần chọn độ cứng đá cao hơn.

1.5. Khái niệm chung về khả năng cắt của đá mài:

   Khả năng cắt của đá K được hiểu là tỷ lệ giữa thể tích kim loại được hớt bỏ trong một đơn vị thời gian Qm với lực cắt hướng kính khi mài Phk.

 nghĩa là:  Kc = .

   Hệ số Kc ứng với 1(N) được gọi là cường độ cắt kim loại đơn vị hay hệ số khả năng cắt gọt của vật liệu mài. Kc là một đại lượng không cố định mà phụ thuộc vào rất nhiều thông số khác nhau như chế độ cắt, đặc tính đá, chế độ sửa đá và cơ lý tính của vật liệu gia công v.v. Thông thường, cường độ cắt kim loại được xác định bằng phương pháp thực nghiệm.

1.6. Gá đá mài lên trục chính của máy:

   Gá đá mài lên trục chính của máy  phải được thực hiện rất cẩn thận. Nếu không có thể xảy ra vỡ đá khi mài, gây tai nạn nghiêm trọng.

   Có nhiều phương pháp gá đá mài lên trục chính của máy. Trong phần lớn các trường hợp, người ta dùng các mặt bích, bulông hay các mặt đầu trung gian. Nếu đường kính đá nhỏ hơn 100 mm, đá mài sẽ được lắp tự do vào trục chính rồi kẹp chặt bằng mặt bích nhờ đai ốc.

   Nếu các mặt bích có độ dầy không đều hoặc bị cong, thì khi kẹp chặt đá, sẽ gây áp lực không đều lên mặt bên của đá, làm đá bị vỡ nứt và gây tai nạn. Do đó không cho phép sử dụng các mặt bích chưa gia công mặt phía trong và không có rãnh thoát để gá đá mài. Giữa các mặt bích và đá mài cần lót một lớp đệm đàn hồi mỏng bằng da hoặc cao su để tạo độ đồng đều của lực kẹp đá.

   Cũng cần nhấn mạnh rằng, đá mài là một loại dụng cụ có tính vạn năng nhất định, có thể sử dụng cho nhiều nguyên công mài khác nhau. Tuy nhiên khả năng làm việc của đá mài phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố trong đó việc chọn đặc tính đá tương thích với tình trạng mài, trạng thái của máy mài, dung dịch trơn nguội, bậc thợ v.v.có ý nghĩa quan trọng. Chất lượng làm việc của đá trong quá trình gia công phụ thuộc vào nhiều yếu tố như độ cân bằng của nó, chất lượng và thời điểm của quá trình sửa đá, tình trạng thiết bị gia công, v.v.

   Chế độ mài phải được tính toán sao cho giá trị của nó tối ưu nhất cho từng điều kiện gia công cụ thể. Chế độ mài tối ưu sẽ cho phép đạt được năng suất và độ chính xác cao nhất, độ nhám bề mặt gia công và chi phí đá mài thấp nhất.

   Chính vì hiệu quả của quá trình mài phụ thuộc vào ảnh hưởng của một số lớn các thông số, nên việc chọn đặc tính đá và xác định các điều kiện mài tối ưu luôn là một vấn đề được quan tâm đặc biệt.

1.7. Sửa đá mài:

1.7.1. Khái niệm chung về quá trình sửa đá:

   Mòn đá. Trong quá trình mài, lưỡi cắt trên các hạt mài sẽ bị mòn và cùn, hình dáng hình học của mặt cắt của đá mài sẽ bị biến dạng. Độ mòn của đá mài phụ thuộc vào chế độ mài, đặc tính đá. Các điều kiện tiến hành quá trình và nhiều yếu tố khác nữa. Thời gian mài càng tăng, bề mặt làm việc của đá càng nhẫn hơn, các đỉnh nhọn của hạt sẽ bị cùn và tù nhiều hơn. Khả năng ăn sâu vào kim loại của các hạt mài càng khó khăn hơn, áp lực tác động lên các hạt mài sẽ không ngừng tăng cho đến khi xuất hiện hiện tượng phá vỡ hạt mài cục bộ và toàn phần.

   Lúc này hình thành một lớp hạt cắt có các mặt cắt với các đỉnh nhọn mới, khả năng cắt của đá được phục hồi. Hiện tượng khả năng cắt của đá mài được phục hồi ngay trong quá trình mài gọi là hiện tượng tự mài sắc.

   Độ nhám của chất dính kết không cao cũng góp phần gây nên hiện tượng tự mài sắc của đá mài vì sẽ làm cho hạt mài đã bị cùn dễ dạng bứt hoàn toàn ra khỏi bề mặt làm việc, tạo ra một lớp bề mặt làm việc với các hạt cắt mới, có khả năng cắt cao hơn.

   Khi sử dụng các đá mài có độ cứng cao và khi mài tinh, hiện tượng tự mài sắc không xảy ra. Do vậy nếu hạt mài bị mòn, độ nhám bề mặt sẽ tăng, xuất hiện các loại dao động, khả năng cắt của đá giảm đi rất nhanh, do đó đá mài phải được sửa lại.

   Sửa đá chính là quá trình phục hồi lại khả năng cắt và hình dáng hình học chính xác ban đầu của đá mài.

   Khi mài các loại vật liệu mềm, có thể xuất hịên hiện tượng “ dính bám”. Khi mài, các bụi kim loại vừa được bóc ra khỏi bề mặt gia công sẽ chèn lấp các khe hở giữa các hạt mài làm cho các hạt này không còn khả năng cắt mặc dù chúng chưa bị cùn và mòn. Dính bám thường làm cho nhiệt độ trong vùng mài tăng cao đột ngột. Nếu vận tốc đá mài đã chọn đúng mà vẫn bị dính bám thì phải chọn lại đá mài có độ cứng thấp hơn nữa hoặc tăng vận tốc quay của chi tiết mài. Đá càng bị mòn, khả năng dính bám càng cao vì các hạt mài bị mòn sẽ bóc đi các mảnh kim loại mỏng và rộng lớn, dễ mắc kẹt vào các khe đá hơn. Dính bám xuất hiện chủ yếu là do chọn cấu trúc, độ cứng hoặc độ hạt đá mài không hợp lý. Dính bám sẽ làm giảm tuổi bền đá mài, giảm năng suất cắt và gây ra các dao động cũng như sóng trên bề mặt gia công.

   Tuổi bền đá mài được hiểu là khoảng thời gian giữa hai lần sửa đá. Với mài tròn ngoài chạy dao dọc hoặc chạy dao hướng kính, tuổi bền đá có giá trị khoảng 3  15 phút, mài tròn trong 1 8 phút.

   Khi mài bán tinh, tuổi bền đá sẽ tăng khi chế độ cắt (vận tốc quay, lượng chạy dao ngang và dọc) giảm.

   Tuổi bền đá mài cũng phụ thuộc nhiều vào kích thước bề mặt, tính chất của vật liệu gia công, dặc tính đá, chế độ cắt và chế độ sửa đá và thành phần của dung dịch trơn nguội. Cần nhấn mạnh rằng, lượng chạy dao dọc khi sửa đá là yếu tố ảnh hưởng rất lớn đến khả năng cắt của đá và độ nhám bề mặt sau gia công.

1.7.2. Đầu sửa kim cương để sửa đá mài:

   Để sửa đá mài, người ta sử dụng kim cương kỹ thuật, các bút chì kim cương - kim loại và dụng cụ kim cương - kim loại chế tạo từ bột kim cương ( con lăn, thanh răng, v.v...). Kim cương kỹ thuật có độ cứng rất cao ( lớn gấp 10 15 lần độ cứng tế vi của thép nhiệt luyện ). Kim cương sử dụng khi sửa đá thường có khối lượng khoảng 0,25 1,5 cara.

   Để sửa đá mài, các hạt kim cương được gắn vào đầu sửa chuyên dung bằng phương pháp nung chảy, Đôi khi người ta cũng sử dụng phương pháp chèn hạt kim cương vào trục gá bằng đồng hoặc kẹp cơ học.

   Đầu sửa được gá lên bàn máy của máy mài ở vị trí thấp hơn tâm quay của đá từ 1 đến 1,5 mm và nghiêng so với tâm đối xứng một góc khoảng 15 200.

   Các đầu sửa đá mài băng kim cương có lực sửa nhỏ do diện tích tiếp xúc của kim cương với đá mài bé. Kim cương có độ chịu mài mòn cao, do đó hình dáng đá mài sau khi sửa đạt độ chính xác cao, làm cho độ chính xác bề mặt chi tiết mài cũng đạt được rất cao.

   Để sửa đá mài người ta dùng các bút chì kim cương kim loại và con lăn. Các hạt kim cương có khối lượng 0,3 0,01 cara sẽ được gắn lên đầu sửa bằng hỗn hợp kim loại đặc biệt với 70 80% vônphram, 19 28% đồng và 0,9 2% nhôm.

   Bút sửa đá được chế tạo với ba loại tuỳ thuộc vào vị trí của các hạt kim cương:

   Loại II - các hạt bố trí thành chuỗi dọc trục đầu sửa;

   Loại C - các hạt bố trí thành lớp;

   Loại H- các hạt bố trí không có quy luật.

   Các đầu sửa loại II sử dụng để sửa đá khi mài lỗ. Loại C dung để sửa đá mài có kích thước lớn khi mài tròn ngoài, mài vô tâm và mài phẳng. Đầu sửa loại H thường sử dụng để sửa đá định hình, đá có prôphin nhọn, đá có chiều dầy bé (mỏng) với chất dính kết vucanit, đá có độ hạt nhỏ dùng khi mài chính xác. Các đầu sửa kim cương kim loại được dùng khi mài tinh các chi tiết.

2. CẤU TRÚC CHUNG CỦA MÁY MÀI VÀ CÁC KỸ THUẬT VẬN HÀNH                                             MÁY MÀI CƠ BẢN:  

2.1. Cấu trúc chung của các loại máy mài:

2.1.1. Phân loại máy mài:

   Máy mài là một nhóm máy đặc biệt sử dụng để gia công tinh các chi tiết bằng dụng cụ chế tạo từ hạt mài. Nó cho phép đạt độ chính xác cấp 5 6. Ở điều kiện gia công bình thường, dễ dàng đạt được độ nhám bề mặt Ra = 1,25  0,32 m. Còn khi mài chính xác có thể đạt Ra = 0,08  0,02 m. Các thông số trên rất khó đạt trên các loại máy khác.

   Theo hệ thống phân loại của Liên Xô cũ được dùng rất phổ biến ở nước ta, các máy mài được ký hiệu như sau.

   - Chữ số đầu tiên: số 3 chỉ nhóm máy mài.

   - Chữ số thứ 2 chỉ dạng máy theo quy ước dưới đây:

   1 -  máy mài tròn ngoài (3151);

   2 -  Máy mài tròn trong (3227);

   3 -  Máy mài phá (332);

   4 -  Máy mài trục chuyên dùng (3423);

   5 -  (Không sử dụng số 5);

   6 -  Máy mài dao (364);

   7 -  Máy mài phẳng bàn tròn hoặc chữ nhật (3756);

   8 -  Máy nghiền và đánh bóng (3816);

   9 -  Các máy còn lại có sử dụng đá mài (395).

   Nếu các máy đang sử dụng được cải tiến, thì sau chữ số đầu tiên người ta thêm vào chữ A.

   Các máy chuyên dùng và chuyên môn hoá thường được thiết lập trên cơ sở của các máy thông dụng.

   Các loại máy gia công bằng hạt mài và kim cương cho phép đạt chất lượng chi tiết gia công cao nhất, hình dáng hình học chính xác nhất. Phần lớn các máy mài đều có vận tốc cắt khoảng 20  60 m/s. Xu hướng chung của công nghệ thế giới là nâng cao vận tốc cắt. Đã có các máy mài cao tốc với vận tốc đá mài đạt trên

100 150 m/s.

   Theo tiêu chuẩn Liên Xô cũ có năm cấp chính xác chế tạo máy cắt gọt như sau.

   Cấp H - Độ chính xác bình thường, cho phép gia công chi tiết cấp chính xác 6, ví dụ, máy mài 3A151.

   Cấp II - Độ chính xác nâng cao, được chế tạo trên cơ sở của máy mài độ chính xác thông thường nhưng có các mặt chuẩn chế tạo chính xác hơn, ví dụ, máy mài 3b51II.

   Cấp B - Độ chính xác nâng cao. Máy được chế tạo chính xác, vận hành trong các điều kiện đặc biệt. Do đó đạt độ chính xác rất cao.

   Cấp A - Độ chính xác đặc biệt cao. Các yêu cầu kỹ thuật chặt chẽ hơn so với cấp B, ví dụ, máy mài 3E135.

   Cấp C - Độ chính xác đặc biệt cao so với độ chính xác cao nhất có thể, ví dụ, máy mài 3A110.

   Trong công nghiệp, máy mài độ chính xác thông thường là thông dụng nhất. Tỷ lệ cấp chính xác giữa các cấp chính xác kế tiếp nhau vào khoảng 1,6. Ví dụ, độ đảo hướng trục của trục chính trong ụ trước các loại máy mài tròn cấp chính xác II,B,A và C tương ứng là 4,0; 2,5; 1,6; 1,0 m.

   Độ chính xác của máy đạt được nhờ chế tạo các chi tiết chính xác cao, giảm tối đa biến dạng nhiệt của máy nhờ đưa các bộ dẫn thuỷ lực, hệ thống bôi trơn và làm mát ra khỏi máy, giảm tối đa dung động nhờ cân băng động các chi tiết quay như động cơ, puli, bánh đà v.v...

  Sơ đồ động của máy mài:

   Mỗi máy đều được cấu thành từ một số cụm nhất định. Máy mài thường gồm các cụm như trục chính, bàn, ụ mài và một số cụm khác.

   Các cụm này phải có các chuyển động cần thiết. Nguồn tạo chuỷên động trong máy mài thường là các động cơ 3 pha đồng bộ. Chuyển động từ động cơ sẽ được các bánh răng, bánh sao, bánh đai, vít me đai ốc, cam và các cụm khác truyền dẫn đến cơ cấu công tác. Mỗi liên kết giữa hai cơ cấu công tác hoặc giữa động cơ với cơ cấu công tác nhờ các khâu truyền dẫn được nêu ở trên được gọi là xích động học. Xích động học được hình thành từ các bộ đôi động học. Các bộ đôi này sẽ tạo nên một hệ thống các khâu có liên kết chặt chẽ với nhau. Nói một cách khác, xích động học được cấu thành từ các bộ truyền dẫn khác nhau như: bộ truyền đai, bộ truyền bánh răng, bộ truyền trục vít đai ốc, bộ truyền cam, bộ truyền vít me v.v… Các bộ truyền này được bố trí và sắp xếp theo một trình tự xác định. Các phần tử của xích động học thường được biểu diễn bằng các ký hiệu quy định. Ngoài ra người ta cũng chỉ rõ thêm các thông số khác của các bộ truyền trên sơ đồ động như: số răng của bánh răng và bánh vít, môđun, số đầu mối của trục vít, bước của vít me, đường kính bánh đai, công suất và số vòng quay của động cơ v.v.

   Dãy kích thước danh nghĩa:

   Trong công nghiệp chế tạo máy cắt gọt, các kích thước cơ bản của máy được thực hiện theo tiêu chuẩn và tuân theo các chuỗi kích thước nhất định còn gọi la kích thước danh nghĩa. Các máy cùng dạng của một nhóm thường được chế tạo và lắp ráp từ các cụm và chi tiết thống nhất hoá nhưng mỗi dạng lại dược sử dụng cho một nhóm kích thước chi tiết có giá trị khác nhau.

   Thống nhất hoá là thống nhất sử dụng các chi tiết và các cụm chi tiết giống nhau trong các máy khác nhau.

   Thống nhất hoá có ưu điểm rất lớn khi chế tạo các máy cắt cùng dạng tại cùng một nhà máy. Nó cho phép rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị sản xuất.

2.1.2. Các chi tiết và cụm chi tiết cơ bản của máy mài:

   Mặc dù kết cấu của các loại máy mài rất đa dạng nhưng tất cả chúng đều có các cụm như: bệ máy, bàn trượt, ụ trước, ụ sau, ụ mài, thiết bị thuỷ lực, hệ thống điện và bảng điều khiển. Trừ ụ trước và ụ sau, các máy mài đều có các cụm còn lại.

2.1.2.1.  Ụ trước và ụ sau:

    Ụ  trước và ụ sau sử dụng trên các máy mài tròn vì chi tiết được gá trên hai mũi tâm nằm trong lỗ côn của hai ụ này. Với máy mài lỗ chỉ có ụ trước. Trên trục chính người ta lắp mâm cặp hoặc đồ gá để kẹp chặt chi tiết gia công. Trên các máy mài phẳng, ụ trước và ụ sau được thay bằng bàn máy, vì chi tiết gia công được gá đặt trực tiếp lên bàn máy hoặc đồ gá, đồ gá trực tiếp trên bàn máy. Một số máy mài có thêm một số cụm đặc biệt. Ví dụ máy mài vô tâm có thêm cơ cấu tỳ hình lưỡi dao dùng để gá chi tiết gia công.

2.1.2.2. Thân máy:

   Thân máy là chi tiết cơ sở của máy. Trên thân máy người ta lắp tất cả các cụm còn lại. Yêu cầu cơ bản đối với thân máy là nó phải bảo đảm độ chính xác yêu cầu cho tất cả các cụm lắp trên đó trong suốt thời gian dài làm việc. Trên thân máy người ta gá bàn máy có các rãnh chữ T và dẫn động tạo chuyển động tịnh tiến khứ hồi của bàn cho các cơ cấu điều khiển máy v.v.

2.1.2.3.  Bàn máy:

   Bàn máy có thể có hình dáng chữ nhật và chuyển động tịnh tiến khứ hồi (ví dụ, máy mài tròn), thực hiện chạy dao hướng trục (máy mài phẳng) và chạy dao vòng.

   Bàn máy chữ nhật được đúc có phần lõm để cho dung dịch bôi trơn làm mát gom lại đó. Bàn máy hình tròn dùng chủ yếu trên các máy mài phẳng để kẹp chi tiết bằng bàn từ.

   Thân máy và bàn máy có yêu cầu kỹ thuật chế tạo rất cao . Độ kết hợp không thẳng của thân máy và bàn máy trên các máy mài không dược vượt quá 0.005 mm trên 1000 m chiều dài. Độ nhám bề mặt sống trượt và mặt bàn Ra = 0,2  0.6 m.

2.1.2.4.  Sống trượt của máy mài:

   Sống trượt (mặt dẫn hướng) của máy. Trên các máy cắt gọt có hai loại sống trượt là sống trượt ma sát và sống trượt bi. Đặc tính cơ bản của sống trượt là độ chính xác hình học và độ bền mòn cao.

   Sống trượt ma sát có hai dạng ngoài và trong. Các sống trượt phẳng nằm ngang hoặc thẳng đứng rất dễ chế tạo và dễ kiểm tra. Các sống trượt ngoài có nhược điểm là dễ bám bẩn, khó dữ dầu bôi trơn và cần có cơ cấu điều chỉnh khe hở.

   Các sống trượt khối V phức tạp hơn so với sống trượt phẳng, nhưng khe hở được xác định tự động dưới tác động của tải trọng. Các sống trượt này chế tạo theo phương án bao ngoài, không bị bẩn nhưng khó bám dầu bôi trơn so với phương án dạng khối V trong. Các sống trượt dạng cánh én rất gọn điều chỉnh dễ dàng nhờ tấm điều chỉnh hình, côn hoặc tấm chỉnh phẳng. Nhiều khi người ta cũng sử dụng các sống trượt tổ hợp phẳng và khối V. Trong các máy mài tròn ngoài, mài lỗ và mài phẳng, thường sử dụng các sống trượt ma sát tổ hợp phẳng và lăng trụ. Với các máy mài, độ chính xác và độ êm của các chuyển động nhỏ rất có ý nghĩa, nhất là trên các máy mài tròn ngoài khi chạy dao dọc và chạy dao hướng kính.

   Do các sống trượt ma sát rất khó đảm bảo dịch chuyển nhỏ và dễ gây ra các chuyển động gián đoạn, nên người ta có xu hướng chuyển sang các sống trượt lăn và nâng cao độ cứng vững của dẫn động. Với các sống trượt lăn hệ số ma sát tĩnh và động không chênh lệch nhau là mấy.

2.1.2.5. Ụ đá mài:

   Ụ đá gồm thân ổ đỡ trục chính và dẫn động của nó. Trên hầu hết các máy mài, chạy dao hướng kính của ụ đá được thực hiện bằng tay hoặc tự động.

   Chạy dao hướng kính tự động có thể thực hiện gián đoạn hoặc liên tục. Chạy dao gián đoạn được thực hiện sau mỗi hành trình kép của động cơ thuỷ lực, còn chạy dao liên tục ( phương pháp chạy dao hướng kính ) cũng được thực hiện bằng dẫn động thuỷ lực. Dịch chuyển ụ đá bằng tay được sử dụng đẻ điều chỉnh máy. Độ chính xác của lượng chạy dao trong các máy mới có thể được nâng cao nhờ sử dụng vít me bi trong cơ cấu chạy dao dọc. Ụ đá dịch chuyển dọc theo các sống trượt giống như dịch chuyển của bàn máy. Các cơ cấu chạy dao có sống trượt lăn và sống trượt thuỷ lực cho phép đạt được lượng chạy dao rất nhỏ

( cỡ 0,001  0,002 m ).

   Các con lăn của sống trượt lăn phải phải có độ nhám bề mặt Ra = 0,05  0,4 m.

2.1.2.6. Trục chính:

    Trục chính là một chi tiết quan trọng bậc nhất của máy mài. Độ chính xác kích thước và hình dáng của chi tiết mài phụ thuộc vào kết cấu của trục chính và các ổ đỡ của nó. Trục chính có yêu cầu rất cao về độ cứng vững, độ chống rung, độ bền và độ chịu mài mòn của các bề mặt làm việc. Trục chính đá mài được gá đặt trên các ổ đỡ lắp trong thân ụ mài. Các ổ đỡ trục chính phải thoả mãn các điều kiện sau:

   - Giữ cho tâm quay của trục chính có vị trí chính xác và ổn định.

   - Dịnh chuyển của trục chính theo phương hướng kính và dọc trục dưới tác động của tải trọng là nhỏ nhất.

   - ít bị nóng nhất khi làm việc trong một thời gian dài.

   - Điều chỉnh chính xác và dễ dàng.

   - Không có dung động khi làm việc.

   - Không cho phép bụi bẩn, hạt mài, dung dịch trơn nguội rơi vào vùng làm việc.

2.1.2.7. Ổ đỡ:

Ổ đỡ trục chính trên máy mài có hai loại: ổ lăn và ổ trượt.

  Ổ thuỷ tĩnh là ổ mà người ta hay dùng vì nó có ưu điểm so với ổ thuỷ động ở chỗ, vị trs đường tâm của trục chính hầu như không phụ thuộc vào vận tốc quay của nó và độ nhớt của dầu công tác. Các ổ thuỷ tĩnh cho phép đạt độ chính xác chuyển động quay của trục chính rất cao. Độ đảo đường tâm quay trục chính không vượt quá 0,1 m.  Mặt khác ổ thuỷ tĩnh có tuổi thọ rất cao, các sống trượt của ổ thuỷ tĩnh làm việc như ổ thuỷ động.

                                           

                                           

                                               Hình 1.1  Sơ đồ ổ thuỷ tĩnh.

                                1 - Buồng chứa ; 2 - Lỗ cấp ; 3 - Lỗ thoát .

   Ổ lăn trong các ụ mài của máy mài tròn ít sử dụng hơn so với ổ trượt, vì ổ lăn sau một thời gian làm việc ngắn đã bị mất độ chính xác và không còn đảm bảo được thông số yêu cầu của bề mặt gia công như các ổ trượt. Ổ lăn có thể là ổ bi cầu và ổ bi đũa độ chính xác cao. Để nâng cao độ chính xác của ổ lăn trong các gối đỡ trục chính, người ta lắp ổ lăn với độ căng sơ bộ   

   Các phương pháp tạo độ căng sơ bộ cho các ổ lăn. Độ căng sơ bộ có thể tạo bằng cách mài bớt mặt đầu của vòng trong, gá thêm bạc giữa các vòng trong của ổ, sử dụng lò xo tạo độ căng sơ bộ và biến dạng của vòng trong khi ép chặt chúng vào mặt côn của trục chính.

                                       

                                        

 

                                          Hình 1.2.  Mài bớt mặt đầu của vòng trong

 

                                                     

                                        

                                           Hình 1.3.  Gá thêm bạc giữa các vòng trong của ổ.

                                                

Hình.1.4. Lò xo tạo độ căng sơ bộ.

                                            

                   Hình 1.5. Biến dạng vòng trong khi ép chặt vào mặt côn của trục chính.

   Ụ mài với ổ đỡ khí tĩnh. Ổ đỡ ít bị mòn hơn, nhiệt độ thấp hơn, ma sát giảm, độ chính xác của chuyển động quay tăng, độ nhám bề mặt gia công giảm.

   Độ chính xác gia công đạt được như sau :

   - Độ không tròn khi mài phôi có đường kính tới 100 mm không vượt quá 0,5 m;

   - Độ côn và độ lệch tâm trên 400 mm chiều dài không vượt quá 0,2 m ;

   - Độ nhám bề mặt Ra không vượt quá 0,6 m ;

   Ụ trước dùng để tạo chuyển động quay cho các chi tiết mài. Độ chính xác chuyển động quay của trục chính phụ thuộc chủ yếu vào gối đỡ trước nên người ta thường sử dụng các ổ lăn chính xác cao để làm ổ đỡ cho trục chính của ụ trước. Còn với các máy đặc biịet chính xác, người ta dùng ổ đỡ thuỷ tĩnh.

   2.1.3. Dẫn động thuỷ lực:

   Trong các máy mài hiện đại người ta sử dụng rất phổ bíên dẫn động thuỷ lực để thực hiện các chuyển động công tác và các chuyển động phụ. Dẫn động thuỷ lực có các yêu cầu sau :

   - Cho phép tạo lực và công suất lớn khi kích thước cơ cấu nhỏ gọn.

   - Thay đổi chế độ cắt vô cấp và có thể thực hiện ngay khi cả máy đang làm việc.

   - Chuyyẻn động của cơ cấu công tác êm, vì vậy chất lượng bề mặt đạt được cao.

   - Tự động bảo vệ khi quá tải nhờ các cơ cấu an toàn đơn giản.

   - Có thể thực hiện tự động hoá quá trình mài bằng các thiết bị đơn giản theo một chương trình định trước.

   - Tự bôi trơn các cơ cấu, vì vậy tuổi thọ làm việc cao.

   - Dễ điều khiển, khả năng sử dụng các chi tiết tiêu chuẩn rất cao.

   Nhược điểm của dẫn động thuỷ lực là giá trị điều khiển (ví dụ lương chạy dao) phụ thuộc vào nhiệt độ của dầu, khả năng tạo ra lượng chạy dao lớn là khó khăn, xác định chính xác giá trị của lượng chạy dao và vị trí công tác của cơ cấu chuyển động rất khó thực hiện, do đó hầu như không dùng để gia công ren.

2.1.3.1. Chất lỏng công tác:

   Việc chọn chất lỏng công tác hợp lý ảnh hưởng rất nhiều đến chất lượng làm việc của hệ thống. Thường chất lỏng công tác trong các hệ thống dẫn động thuỷ lực là dầu khoáng các loại. tốt nhất là dầu công nghiệp 10 và 20. Tuy nhiên, độ nhớt và khả năng bôi trơn của các loại dầu này sẽ bị giảm nếu để lâu ngày.

   Dầu tuabin 22Õ có nhiều tính chất tôt hơn so với dầu công nghiệp vì chúng được pha chế thêm một số chất chống lắng đọng như butilen tổng hợp, buti phốt phát 3. Các chất này tăng cường khả năng chống ô xy hoá của dầu khi làm việc và bảo quản, chống ăn mòn hoá học, tăng khả năng bôi trơn và chống dính bám. Thời gian làm việc không bị giảm chất lượng là không ít hơn 8 tháng .

   Bảng đặc tính của dầu sử dụng trong các  hệ thống thuỷ lực.

 

Mác dầu

Độ nhớt động ở

         500C

              Nhiệt độ 0C

Mật độkg/cm2

Cháy (không thấp hơn )

Đông lạnh

(không cao hơn)

                                               Dầu công nghiệp

  12

   10 14

        165

         - 30

  876  891

  20

   17 23

        170

         - 20

  881  901

                                                Dầu tuabin

  22

   20 23

        180 

         - 15

        -

  22Õ

   20 23

        180

         - 15

        -

BH-403

   25 35

        200

         - 15

        850

 

3. CÁC KỸ THUẬT VẬN HÀNH MÁY MÀI CƠ BẢN:

3.1. Lý lịch máy:

   Lý lịch máy là tài liệu kỹ thuật chính có các dữ liệu đặc trưng của máy, lượng chạy dao, giá trị lớn nhất cho phép của mô men xoắn trên trục chính, công suất máy. Trong lý lịch cũng chứa các thông tin về các phụ kiện và đồ gá kèm theo của máy, đặc điểm của hệ dẫn động, hệ điều khiển, sơ đồ động học, thuỷ lực và điện của máy, các đặc tính của ổ lăn, bánh răng, động cơ điện, van phân phối và van đóng mở, v.v...

   Người thợ phải nắm bắt thật tốt các vấn đề có trong lý lịch máy. Thường thì cán bộ công nghệ sẽ dựa vào lý lịch máy để chỉ định chế độ mài, chọn đồ gá, lập kế hoạch và bố trí máy trong phân xưởng. Lý lịch máy rất cần thiết cho thợ cơ điện trong quá trình vận hành bảo dưỡng và sửa chữa thiết bị.

   Trong lý lịch cũng chứa sơ đồ bôi trơn các cơ cấu của máy có chỉ rõ các điểm tiếp dầu bôi trơn, loại dầu và chu kỳbôi trơn.

3.2. Kiểm tra độ chính xác của máy:

   Bất kỹ một máy nào cũng phải đảm bảo một số yêu cầu về độ chính xác. Các yêu cầu này thường được mô tả thông qua  các điều kiện kỹ thuật chế tạo và lắp ráp sản phẩm.

   Độ chính xác của máy phụ thuộc vào độ chính xác chế tạo và tình trạng cụ thể của máy, độ chính xác của đồ gá, chất lượng và trạng thái của dụng cụ cắt, độ chính xác của dụng cụ đo, dạng quá trình công nghệ và tay nghề của công nhân.

   Độ chính xác của máy phải ccao hơn độ chính xác của chi tiết cần chế tạo trên đó.

   Để kiểm tra độ chính xác của máy, người ta thực hiện các phép thử tĩnh và động .

   Thử theo phương pháp tĩnh các bộ phận của máy được thực hiện tương đối so với đế máy ở trạng thái không làm việc. Người ta tiến hành kiểm tra độ nằm ngang và thẳng đứng của các bàn trượt trên thân máy, trụ đứng, bàn dao, độ thẳng của các sống trượt công tác, vị trí và chuyển động quay của trục chính và các trục khác, độ song song và vuông góc của các trục, độ thẳng của các dịch chuyển dọc sống trượt, sai số bước của bộ truyền vít me - đai ốc, sai số của các cơ cấu phân độ v.v...

   Kiểm tra độ chính xác bằng thử động được thực hiện khi máy đang thực hiện gia công chi tiết. Người ta tiến hành xác định mức độ cân bằng của các chi tiết quay, độ cứng vững của các mối lắp, chất lượng chế tạo của các bộ truyền bánh răng, khuyết tật trong kết cấu dẫn động v.v... Những thông số này không thể kiểm tra tĩnh được. Các sai lệch giới hạn cho phép của từng thông số phụ thuộc vào dạng, công dụng và kích cỡ máy. Giá trị của các sai lệch được quy định theo tiêu chuẩn của nhà nước.

   Kiểm tra độ chính xác phải được tiến hành ở nhiệt độ môi trường trung bình

 ( 200C). Dao động nhiệt độ khi kiểm tra không được vượt quá 0,050C với máy có độ chính xác cao 10C với máy có độ chính xác trung bình và 20C với máy có độ chính xác thường.

3.2.1. Dụng cụ sử dụng khi kiểm tra tĩnh:

   Dụng cụ sử dụng khi kiểm tra tĩnh gồm các dụng cụ chính xác và nhậy như thước kiểm, thước đo cong, thước nhiều cạnh bằng thép, thước đo góc, đầu dò, căn mẫu các loại, trục kiểm trụ và côn, đồng hồ so, nivô, dụng cụ quang học, micômét và nhiều loại dụng cụ khác. Chúng ta xét một số dụng cụ thông dụng sau.

  - Thước kiểm có chiều rộng từ 40130 mm, chiều dài 5003000 mm được dùng để kiểm tra độ thẳng của các mặt dẫn hướng của sống trượt.

  - Đầu dò khe dùng để kiểm tra khe hở giữa các bề mặt tiếp xúc cũng như kiểm tra sai lệch của bề mặt kiểm tra so với thước kiểm. Đầu dò được chế tạo gồm nhiều tấm thép mỏng . Khi kiểm tra thường dùng đầu dò khe với các tấm thép có chiều dầy 0,050,5 mm mỗi tấm. Phải rất cẩn thận khi dùng đầu dò, tránh làm cong và hỏng các tấm căn.

   - Trục kiểm côn sử dụng để kiểm tra vị trí của tâm trục chính và phần côn của lỗ. Phần trụ của trụ côn có đường kính d = 25  50 mm, chiều dài l = 100 300 mm. Phần côn được chế tạo theo côn của trục chính máy.

Hình 2.6. Trục kiểm côn.

 - Trục kiểm trụ là một trục hình trụ đã được mài chính xác và có lỗ tâm ở hai đầu. Nó dùng để kiểm tra độ song song của các đường tâm máy và sống trượt của đế máy. Trục trụ được chế tạo từ thép với đường kính 125 mm và chiều dài tới 2000 mm, được nhiệt luyện đạt độ cứng cao sau đó mài rất tinh.

 - Nivô có nhiều loại như nivô thường, nivô điều chỉnh và nivô khung. Nivô dùng để kiểm tra độ chính xác của các cơ cấu và máy khi gá đặt theo chiều nằm ngang, thẳng đứng, độ thẳng của sống trượt và vị trí tương quan của các trụ đứng với thân máy.

 Trong nivô có một đoạn ống cong chứa đầy cồn với một đám bọt khí nhỏ. Đoạn ống cong gọi là ống bọt khí. Trên bề mặt ống bọt khí người ta lắp vạch chia. Ống bọt khí được đặt nằm trong thân bằng gang hoặc thép. Trên bề mặt đáy thương xẻ rãnh để đặt nivô dễ dàng. Khi thân nivô bị lệch so với phương nằm ngang bọt khí sẽ bị lệch sang phía cao. Theo số vạch chia mà bọt khí dịch chuyển quá vị trí cân bằng  sẽ xác định được độ nghiêng. Khi kiểm tra máy, người ta thường dùng các nivô có độ nhậy 0,020,05 mm trên một mét chiều dài.Chiều dài đế nivô phải lớn hơn

200 300 mm.

 Nivô thường là một thanh rỗng bằng gang hoặc thép trên có hai ống bọt khí vuông góc với nhau. Nivô được đặt trên bề mặt cần kiểm tra. Điều chỉnh bọt khí trong nivô có thể thực hiện bằng vít vi sai để đưa nó về vị trí xác định. Độ nghiêng sẽ được xác định theo góc quay của vít vi sai.

 Nivô khung là một khung gang hình chữ nhật kích thước 300x300 mm. Các mặt ngoài được gia công rất tinh. Trên các mặt ngoài có rãnh xẻ hình trữ nhật. Phía trong nivô trên một bên người ta lắp hai ống bọt khí vuông góc nhau. Các nivô khung dùng để kiểm tra độ nằm ngang, thẳng đứng và độ tương quan của các bề mặt và trục khác nhau.

3.2.2. Các phương pháp kiểm tra độ chính xác một vài cụm chính của máy:

   Trước hết kiểm tra độ nằm ngang của các sống trượt trên thân máy theo phương dọc. Nivô được gá tuần tự trên sống trượt rồi di chuyển dọc sống trượt. Bằng phương pháp này người ta cũng có thể phát hiện ra độ mòn của sống trượt nếu giá trị của nó vượt quá 0,02 mm trên 1000 mm chiều dài.

   Độ thẳng của sống trượt được kiểm tra bằng thước kiểm. Lần lượt áp thước kiểm vào mặt sống trượt, sau đó dùng đầu dò khe để kiểm tra khe sáng giữa thước kiểm với sống trượt.

   Để kiểm tra độ đảo hướng trục của trục chính máy mài, người ta gá đầu đo trên may sao cho điểm tiếp xúc của đầu đo chạm vào mặt cầu của bi đặt trong lỗ tâm của trục chính. Quay trục chính nhẹ nhàng, độ đảo hướng trục sẽ được chỉ trên đồng hồ so.

   Để kiểm tra độ đảo hướng kính của trục chính, đồng hồ so cũng được gá như trên.Quá trình đo cũng được thực hiện bằng cách quay nhẹ trục chính.

   Để kiểm tra độ đảo hướng kính và hướng tâm của trục chính trong ụ trước máy, đồng hồ so dược gá trên trục gá. Trục gá lại được đặt trong lỗ côn của trục chính.

   Để kiểm tra độ song song của các đường tâm của ụ trước, ụ sau và ụ mài với phương chuyển động của bàn máy người ta thực hiện như sau:

   Trong lỗ côn của trục chính hoặc lỗ côn của ụ sau người ta gá trục kiểm tra có phần đo hình trụ. Đồng hồ đo đặt trên bàn máy sao cho đầu đo tiếp xúc với đường sinh cao nhất hoặc đương sinh ngoài cùng của trục kiểm tra. Cho bàn chạy chậm dọc sống trượt, các đồng hồ sẽ cho biết sai lệch về độ không song song theo phương nằm ngang và thẳng đứng.

3.3. Cân bằng đá mài:

   Đá mài chỉ được coi là cân bằng trong trường hợp nếu tâm trọng trường và tâm quay của nó trùng nhau. Đá có độ cân bằng tốt sẽ làm việc an toàn và tin cậy ở vận tốc quay lớn. Nếu đá không cân bằng, bề mặt ngoài sẽ bị sóng và chà sát, ổ lăn của máy sẽ rất chóng hỏng, khả năng nứt vỡ của đá rất lớn, nhất là ở tốc độ cao.

   Đá có kích thước đường kính và chiều dầy càng lớn, vận tốc làm việc càng cao, càng phải được cân bằng thật tốt. Độ không cân bằng của đá có thể do nhiều nguyên nhân gây ra như mật độ không đồng đều, hình dáng bị sai lệch, lỗ bị lệch tâm so với đường kính ngoài và do gá đặt đá lên trục chính không đúng.

   Đá mài có thể được cân bằng trên các giá cân bằng chuyên dùng bên ngoài máy. Có nhiều loại giá cân bằng khác nhau. Sự khác biệt chủ yếu ở cơ cấu đỡ trục gá đá. Thông thường, cơ cấu cân bằng đá mài có dạng giá đỡ với hai trục đỡ song song hình trụ.

   Trục gá đá có sẵn đá mài sẽ được đặt lên hai trụ trơn để cân bằng nhờ các quả chỉnh. Các quả chỉnh này có thể dịch chuyển theo dãnh tròn từ phía mặt đầu và hãm chặt nhờ các vít hãm. Đá được đặt tự do trên giá cân bằng. Nếu đá không cân bằng phần nặng sẽ trôi xuống dưới. Bằng cách dịch chuyển quả chỉnh, sẽ đạt được vị trí cân bằng. Vị trí cân bằng là vị trí ứng với trạng thái bất động của đá mài khi ta đặt nó ở bất kỳ vị trí nào trên giá đỡ. Mọi đá mài có đường kính lớn hơn 100 mm đều phải được cân bằng. Trước khi cân bằng, phải làm sạch đá cẩn thận, quan sát kỹ để khẳng định đá không có vết nứt. Các viên đá bị nứt không được phép sử dụng. Giá cân bằng phải đặt trên các mặt phẳng và được kiểm tra bằng nivô.

   Cân bằng đá cũng có thể thực hiện trực tiếp trên máy

3.4. Các biện pháp nâng cao độ cứng vững của máy:

   Dưới tác động của lực cắt khi mài hệ thống công nghệ Máy- Dao- Đồ gá- Chi tiết sẽ bị biến dạng đàn hồi làm cho hình dáng và kích thước của chi tiết mài sẽ bị thay đổi. Biến dạng của hệ thống phụ thuộc hoàn toàn vào độ cứng vững của nó.

   Độ cứng vững của hệ thống được hiểu là khả năng chống lại biến dạng đàn hồi dưới tác động của lực cắt và các loại lực khác.

   Độ cứng vững được tính bằng tỷ số giữa các lực tác động với giá trị biến dạng do lực đó gây ra theo công thức : C = , trong đó :

   P – lực tác động.

   y – giá trị của biến dạng (m ).

   Độ cứng vững của máy phụ thuộc vào độ cứng vững của các phần tử cấu thành và độ cứng vững tiếp xúc của chúng. Trên máy mài lỗ, ụ mài là cơ cấu có độ cứng vững kém nhất. Độ cứng vững ảnh hưởng rất lớn đến năng suất gia công. Do đó để tăng độ cứng vững của các loại máy mài, có thể áp dụng các biện pháp sau đây.

1.     Giảm số lượng khâu khớp của hệ thống.

2.     Tăng độ cứng vững của các chi tiết thân, đế như tăng chiều chiều dầy thành, bố trí thêm các gân chịu lực, sử dụng cấu trúc kín cho các hộp gá trục chính và ụ sau, v.v...

3.     Tăng đường kính của vít me truyền động, bi đỡ trục chính, v.v...

4.     Sử dụng các ổ trượt tự lựa, gối cầu.

3.5. Các biện pháp giảm biến dạng nhiệt của máy:

   Khi làm việc, trên các máy mài sẽ xuất hiện biến dạng nhiệt. Các nguyên nhân gây biến dạng nhiệt bao gồm :

-         Do các nguồn nhiệt bên ngoài như mặt trời, các thiết bị sưởi ấm, dòng khí nóng đối lưu, chênh lệch nhiệt độ trong ngày. Thực nghiệm cho thấy chỉ cần ánh nắng mặt trời chiếu vào sau hai giờ, độ thẳng của các vách trước thân máy sẽ bị sai lệch tới 45 m.

-         Do các nguồn điện trong máy như động cơ điện, ổ bi, các hệ thống thuỷ lực và bản thân quá trình mài. Nguồn nhiệt trong máy là nguyên nhân chính dẫn tới biến dạng nhiệt của máy.

      Nhiệt độ thay đổi còn làm thay đổi tính chất của dầu công tác, gây mất ổn định của các hệ thống thuỷ lực và máy. Vì thế hầu hết các máy mài đều được trang bị các bộ làm mát dầu công tác để ổn định nhiệt độ làm việc của nó.

3.6. Cải tiến và hiện đại hoá máy mài:

   Cải tiến và hiện đại hoá đá mài được thực hiện cả ở nơi chế tạo và nơi sử dụng nó. Ở nơi chế tạo nên cải tiến theo hướng ứng dụng các thành tựu của khoa học kỹ thuật và công nghệ tiên tiến và các kinh nghiệm thu được trong quá trình vận hành.

   Việc cải tiến và hiện đại hoá máy mài sẽ cho phép nâng cao vận tốc làm việc, công suất, lượng chạy dao, mức độ tự động hoá, độ chính xác của máy, khả năng đạt độ bóng bề mặt cao, nâng cao trình độ trang bị của máy và mở rộng khả năng công nghệ của máy, v.v...

3.7. Lắp đặt máy:

   Khi mài kim loại có thể xuất hiện dao động. Dao động là các chuỷên động cơ học của hệ thống biến đổi  theo chu kỳ. Chu kỳ của dao động là thời gian lặp lại của dao động. Giá trị nghịch đảo của chu kỳ gọi là tầ số dao động. Tần số dao động là số dao động trong một giây. Giá trị sai lệch lớn nhất so với trạng thái cân bằng gọi là biên độ cực đại của dao động.

   Dao động tự dung là một hiện tượng chỉ xuất hiện trong quá trình gia công. Các đặc tính của nó phụ thuộc hoàn toàn vào điều kiện gia công. Dao động tự rung là một hiện tượng không mong muốn. Dao dộng tự dung do rất nhiều nguyên nhân gây ra, ví dụ, do độ không đồng đều của lượng dư, độ cứng, sự thay đổi của lực ma sát giữa dụng cụ với phoi và bề mặt gia công, hiệu ứng rơi của vận tốc, hiệu ứng trễ của lực cắt,v.v... Dao động tự rung cũng sẽ xuất hiện khi đá bắt đầu bị mòn và cùn, trạng thái bề mặt của nó bị thay đổi. Biên độ dao động tự rung sẽ tăng dần theo thời gian.

   Khi lượng chạy dao tăng, vận tốc của đá giảm, vận tốc tăng của biên độ sẽ tăng. Để giảm và loại trừ ảnh hưởng của dao động tự rung, nên sửa đá thường xuyên, không để đá bị cùn và dính bám.

   Các máy mài siêu chính xác cần bảo đảm gia công chi tiết với sai số hình dáng rất bé ( vài phần mười m ), độ nhám bề mặt Ra = 0,16 0,04 m. Do đó các máy này phải được chống rung thật tốt.

   Dao động có thể do các nguyên nhân bên ngoài ( cưỡng bức ) gây ra như rung động của cơ cấu bên cạnh, lực tác động từ bên ngoài, độ không cân bằng của đá mài, độ không đều của cơ cấu chạy dao và các nguyên nhân phát sinh do bản thân quá trình gây ra (dao động tự rung, lượng dư không đồng đều, v.v...).

   Dao động khi gia công trên các máy mài ảnh hưởng rất lớn đến sai số hình dáng của các bề mặt mài. Khi máy mài được gá cứng với nền móng, các rung động của đế máy sẽ làm xuất hiện sóng trên bề mặt gia công. Chiều dài sóng tỷ lệ nghịch với tần số, còn chiều cao sóng tỷ lệ thuận với bên độ của dao động. Ở chế độ gia công trung bình, chiều dài sóng có giá trị trong khoảng từ 5 20 mm và hơn một chút.

   Các máy siêu chính xác được đạt trên các nền độc lập có bộ cách ly rung động bằng cách sử dụng các gối đỡ đàn hồi để gá đế máy.

   Các máy mài cỡ nhỏ và trung bình được đặt trên các khối bê tông độc lập. Các khối bê tông này lại được đặt trên một tấm thảm bằng cao su chịu dầu có độ trơn rất bé.

   Hâù hết các máy mài đều đặt trên các gối chống rung. Nhờ các gối này, máy sẽ chống được rung động và dễ di chuyển vị trí vì không cần bắt cứng xuống nền xưởng.

3.8. Bảo dưỡng máy mài:

   Để cho máy mài làm việc chính xác và tin cậy trong một thời gian dài, người thợ phải luôn luôn thực hiện đúng các chỉ dẫn về vệ sinh máy. Các công việc này bao gồm : lau chùi thường xuyên, làm sạch và bôi trơn các bề mặt làm việc, điều chỉnh và sửa chữa các chi tiết và cụm máy, loại bỏ các sai lệch và các triệu trứng hỏng hóc xuất hiện trong quá trình vận hành.

   Hệ thống bôi trơn các bề mặt công tác của máy có nhiệm vụ rất quan trọng. Nó cho phép giảm tối đa các hao tổn năng lượng do ma sát gây ra, tăng cao hệ số sử dụng thiết bị, giảm độ mòn và tăng tuổi bền, độ chính xác của máy, đảm bảo cho các chi tiết mài có độ bóng bề mặt yêu cầu.

   Để bôi trơn cho các máy mài, người ta sử dụng phổ biến các loại dầu khoáng như dầu công nghiệp 12, 20, 30, 45 và dầu tuabin 22. để bôi trơn các ổ trục chính và dẫn hướng, người ta thường sử dụng dầu IC – 2 và một số loại khác. Để đảm bảo cho máy mài có lượng tiến dao nhỏ, êm và không suất hiện hiện tượng nhảy cóc, người ta sử dụng các loại dầu chuyên dụng. Đặc tính của từng loại được cho trong hướng dẫn vận hành của từng loại máy.

   Sau đây là một số nguyên tắc bảo dưỡng máy cơ bản cần tuân thủ :

   1. Trước khi mở máy, phải lau sạch bụi bẩn, đảm bảo các cơ cấu của máy đang ở trạng thái tốt, hệ thống bôi trơn làm mát hoạt động bình thường.

   2. Liên tục kiẻm tra hệ thống bôi trơn, không cho bụi bẩn thâm nhập vào hệ thống.

   3. Các cơ cấu dẫn hướng có phương nằm ngang, vít me, các bề mặt công tác có trạng thái hở, bánh răng, v.v... cần được bôi trơn bằng một lớp dầu công nghiệp 30 mỏng. Các cơ cấu dẫn hướng có vị trí thẳng đứng, vít me có vị trí khó tiếp cận, nên được bôi trơn băng dầu có độ bám tốt. Loại bỏ dầu thải đúng thời hạn.

   4. Để bôi trơn các bề mặt làm việc của ổ bi, dầu bôi trơn phải có mức không thấp hơn que thăm dầu.

   5. Bể chứa dầu phải có mức chứa thấp hơn 15 20 mm so với mặt lỗ có vị trí thấp nhất trong thân máy hoặc hộp tốc độ.

   6. Thay dầu bôi trơn phải thực hiện sau một khoảng thời gian không qúa 3 tháng một lần sau khi đã làm sạch cẩn thận bể chứa.

   7. Các bộ lọc phải được tích dầu trên quá nửa dung tích.

   8. Một tháng phải làm sạch và lau rửa hệ thống làm mát một lần. Thay thế toàn bộ lượng dung dịch làm mát.

   9. Luôn theo dõi nhiệt độ làm việc của ổ lăn. Không cho phép ổ lăn co nhiệt độ quá 600C.

   10. Sau khi làm việc phải lau chùi máy sạch sẽ. Các bề mặt công tác phải được lau khô bằng giẻ mềm, sau đó lau bằng giẻ có thấm dầu chống gỉ, cấp thêm dầu vào các vít dầu bôi trơn cố định. Cấm làm vệ sinh trong lúc máy đang chạy.

3.9. Tổ chức chỗ làm việc cho thợ mài:

   Chỗ làm việc cho thợ mài là một vùng diện tích của phân xưởng được trang bị các phương tiện kỹ thuật cần thiết để thực hiện quá trình lao động định trước. Một chỗ làm việc được tổ chức tốt sẽ là cơ sở để thực hiện quá trình lao động đạt năng suất cao.

   Hệ thống các biện pháp được đặt ra nhằm trang bị cho thợ mài tại chỗ làm việc các dụng cụ và vật tư lao động, trình tự và cơ chế phân bố các loại dụng cụ và vật tư, đồ gá, phôi liệu cũng như thành phẩm trong quá trình làm việc.

   Tại chỗ làm việc chỉ nên có các dụng cụ cần thiết cho quá trình thực hiện nguyên công. Mỗi dụng cụ phải được sắp xếp tại một chỗ và theo một trình tự nhất định. Các dụng cụ sẽ được cầm bằng tay trái nên đặt bên trái, các dụng cụ sẽ được cầm bằng tay phải nên đặt bên phải. Dụng cụ nào dùng nhiều nên đặt gần, dụng cụ ít dùng nên đặt xa.

   Vật tư và dụng cụ hay dùng nên đặt tầng trên. Vật tư và dụng cụ ít dùng thì đặt ở tầng dưới. Dụng cụ đo phải đặt tách biệt khỏi dụng cụ cắt, phôi tách biệt với sản phẩm. Trạng thái và cách tổ chức chỗ làm việc sẽ phản ánh văn hoá sản xuất của người thợ. Văn hoá sản xuất cao là một đặc tính rất cần thiết của thợ mài. Các bản vẽ và sơ đồ nguyên công phải được nghiên cứu trước. Người thợ phải có đủ các thông tin và được hướng dẫn tỷ mỉ trước khi làm việc.

3.10. Kỹ thuật an toàn khi mài:

   Tất cả các bộ phận chuỷên động của máy đều phải được che chắn. Đai truyền và bánh răng có chiều cao 2 mét so với mặt nền phải có tấm chắn hoặc vỏ bọc.

   Trên các máy mài điều khiển chạy dao tự động băng các cữ hành trình, phải che các cần gạt điều khiển băng lưới để tránh kẹt tay thợ vào đó. Đá mài được che băng các vỏ tôn hoặc gang dẻo. Vỏ này sẽ tránh tai nạn cho tợ khi vỡ đá và không cho dung dịch trơn nguội bắn ra ngoài. Góc che của vỏ bao đá tuỳ thuộc vào điều kiện gia công.

   Đôi khi góc chắn được thay đổi bằng các cánh di động. Không cho phép làm việc trên các máy không có vỏ che đá mài. Trước khi mài, phải bật máy cho chạy không tải ít nhất một phút để kiểm tra xem đá đã được gá kẹp chắc chắn chưa, có hiện tượng bị tháo lỏng hay không. Với đá mới, thời gian chạy không tải không được ít hơn 5 phút.

   Không tuân thủ các nguyên tắc vừa nêu trên dễ dẫn đến tai nan. Nghiêm trọng. Không cho phép đo kích thước chi tiết khi máy đang làm việc, vì dễ bị tai nạn với tay. Để tránh các hạt kim loại và hạt mài văng ra từ vung mài, thợ mài phải được trang bị kính bảo hộ theo đúng tiêu chuẩn, máy phải có kính chắn di động. Hết sức tránh mài khi không có dung dịch trơn nguội. Nên sử dụng các cơ cấu thổi bụi cưỡng bức. Sửa đá chỉ được thực hiện bằng các đầu sửa chuyên dùng và được gá vững chắc trên đồ gá. Tiến đá mài tới gần chi tiết, hoặc chi tiết tới gần đá mài phải từ từ, tránh gây ra xung va đập làm vỡ đá mài. Chế độ mài như vận tốc đá, lượng chạy dao, v.v... phải được tuân thủ nghiêm ngặt. Không sử dụng đúng chế độ mài và đặc tính đá cũng dễ gây vỡ đá mài và tai nạn lao động.

   Trước khi mài, người thợ phải rèn thành thói quen xem chi tiết mài đã kẹp chặt trên mũi tâm, trục gá, mâm cặp hoặc bàn từ hay trưa. Nừu chi tiết gá trên bàn từ chưa được lau sạch hoặc chưa đóng điện thì khi đá mài tiếp xúc với chi tiết sẽ làm cho nó xê dịch hoặc văng ra ngoài, gây vỡ đá và tai nạ nghiêm trọng. Khi gá trên các mũi tâm, nếu mũi tâm sau chưa tiếp xúc chặt với lỗ tâm cũng dễ gây ra hiện tượng kẹt văng chi tiết mài ra ngoài rất nguy hiểm.

   Khi đóng hành trình chạy dao dọc, cần kiểm tra các cữ chặn vít hành trình. Nếu cữ hành trình vặn chưa chặt, nó sẽ bị xê dịch theo máy, do vậy đá mài có thể sẽ cắt vào mặt đầu chi tiết, ụ trước hoặc ụ sau của máy mài.

   Thông thường, máy mài được trang bị nhiều động cơ, do đó người mài phải sở dụng thành thạo hệ thống điều khiển như bảng nút bấm, hệ thống đóng mở từ trường, v.v... Việc động chạm các bộ phận của cơ cấu vào các thiết bi khởi động, động cơ điện và các cơ cấu khác có điện làm việc 220 và 380 vôn chưa được cách điện hoặc cách điện tồi sẽ gây nguy hiểm, dễ gây tử vong. Những dòng điện có điện áp thấp hơn cường độ không lớn cũng có thể gây chết người.

   Không được tháo mở và động chạm vào các phần tử không có vỏ cách điện của các thiết bị điện. Việc sử dụng các cơ cấu điều khiển như nút bấm, cầu dao, tay gạt công tác phải được tuân thủ theo quy định và thực hiện đúng trình tự thao tác đã được đào tạo. Không làm việc gần các phần tử dẫn điện không có che chắn. Các đèn chiếu sáng di động chỉ được phép sử dụng điện áp thấp ( u  36 vôn ). Để tránh bị diện giật trong những trường hợp sơ suất, máy phải được nối đất thật tốt. Khi phát hiện có hiện tượng đánh lửa hoặc chập cháy trong thiết bị điện, hỏng vỏ cách điện, v.v... phải báo ngay cho thợ điện hoặc người phụ trách.

   Thợ mài phải nắm bắt chắc chắn các tính chất của đá mài và sử dụng cẩn thận, nhẹ nhàng. Phải hiểu kỹ các cơ cấu của máy, thành thạo trong thao tác và điều khiển máy. Các động tác và trình tự của các động tác được thực hiện đúng quy định. Tuân thủ chế độ mài đã tính toán. Luôn quan sát theo dõi phát hiện những biểu hiện khác lạ của máy khi làm việc như tiếng kêu lạ, rung động bất thường, v.v... để lập tức có biện pháp sử lý. Không cho phép dời máy khi nó đang làm việc.

4. MỘT SỐ  KỸ THUẬT PHỤ TRỢ CƠ BẢN KHI MÀI:

4.1 . Mài các chi tiết điển hình:

   Trong thực tế gia công hầu hết các chi tiết đều có thể phân thành các nhóm đặc trưng như chi tiết dạng trục, bạc, hộp, bánh răng, v.v...

   Tuỳ thuộc vào dạng chi tiết, người ta sử dụng các phương pháp và loại máy mài khác nhau. Sau đây là một ví dụ mài chi tiết dạng trục. Đây là một chi tiết rất thông dụng.

   Trục được phân thành trục trơn, trục bậc, trục có gờ, trục đặc, trục rỗng, trục răng và các loại trục khác. Theo hình dáng tâm hình học, trục lại được chia thành trục thẳng, trục khuỷu, trục cam, và trục lệch tâm. Trong chế tạo máy trục trơn và trục bậc được sử dụng nhiều nhất.

   Trục có tỷ lệ   12 (L- chiều dài, D- đường kính) gọi là trục cứng vững. Còn trục có   12  gọi là trục kém cứng vững. Khi gia công trục kém cứng vững, người ta phải sử dụng luynet.

 Độ chính xác của cổ trục khi mài có thể đạt cấp 5  6, trong một số trường hợp đặc biệt có thể đạt cấp 4. Độ nhám bề mặt trong khoảng R­a = 2,5  0,08 m. Vật liệu chế tạo trục thông dụng nhất là thép 35, thép 40, thép 45, thép 40X, v.v...

 Trục trước khi đem mài thường đựơc gia công sơ bộ trên các nguyên công và máy khác nhau như tiện tròn, móc lỗ, phay rãnh, nhiệt luyện, v.v...

 Khi mài các trục trơn dài, người ta phải tiên nó trước, sau đó đem mài trên máy mài vô tâm. Các trục trơn và trục bậc cũng có thể được mài trên máy mài vô tâm sau khi đã gia công sơ bộ. Độ chính xác của các cổ trục sẽ phụ thuộc rất nhiều vào tình trạng của các lỗ tâm trên chi tiết và các mũi tâm của máy mài .

 Trước khi mài tinh trục chưa nhiệt luyện và trục đã qua nhiệt luyện. Người ta phải tiến hành sửa lại các lỗ tâm nhờ đá côn sửa lỗ tâm hoặc đầu nghiền hình côn. Mài trục khuỷu được thực hiện trên máy mài chuyên dùng.

4.2. Các phương pháp điều chỉnh máy mài:

   Có hai phương pháp điều chỉnh máy : điều chỉnh một lần (điều chỉnh đơn chiếc) và điều chỉnh theo nhóm. Điều chỉnh một lần được thực hiện để gia công các chi tiết có cung kích thước và hình dáng. Khi cần gai công chi tiết khác phải thực hiện điều chỉnh lại máy.

 Điều chỉnh theo nhóm thực hiện đẻ gia công một nhóm chi tiết có kích thước và hình dáng khác nhau nhưng có đặc tính kết cấu và công nghệ như nhau. Phương pháp này có hiệu quả cao khi thực hiện gia công các loại chi tiết có số lương trung bình theo một quá trình công nghệ chung. Thời gian điều chỉnh sẽ được thực hiện cho chi tiết tổng hợp. Chi tiết này có chứa tất cả các phần tử của các nhóm chi tiết khác nhau. Quy trình công nghệ để gia công chi tiết tổng hợp sẽ được sử dụng để gia công tất cả các nhóm chi tiết khác nhau mà không cần thay đổi hoặc điều chỉnh lại.

Chi tiết tổ hợp có thể là chi tiết ảo hoặc tưởng tượng. Chi tiết thực là chi tiết bảo đảm được tất cả các chức năng của chi tiết tổ hợp. Chi tiết ảo là chi tiết được tạo ra một cách tưởng tượng, có chứa tất cả các phần tử (bề mặt cơ sở của các chi tiết nhóm). Trình tự điều chỉnh máy với chi tiết tổng hợp cũng thực hiện giống như với phương pháp điều chỉnh một lần.

 Như vậy phương pháp điều chỉnh theo nhóm có ưu điểm hơn hẳn vì các lý do sau:

   - Quá trình công nghệ không chỉ thiết kế cho một chi tiết mà là cho một nhóm chi tiết có cùng trình tự gia công.

   - Nâng cao chất lượng của quá trình thống nhất hoá và tiêu chuẩn hoá kết cấu.

   - Nâng cao tính công nghệ của chi tiết gia công.

   - Tăng tính loạt trong điều kiên sản xuất đơn chiếc và loạt nhỏ.

-         Áp dụng gia công nhóm sẽ cho phép nâng cao năng suất, giảm giá thành sản phẩm, tăng chất lượng gia công, giảm chu kỳ hình thành sản phẩm mới.

4.3. Định mức kỹ thuật:

  Nhiệm vụ của địng mức kỹ thuật là xác định thời gian cần thiết để gia công chi tiết theo quy trình công nghệ đã được thiết kế. Định mức kỹ thuật cho phép xác định năng lực sản xuất của các nhà máy, phân xưởng và từng máy riêng biệt, xác định nhu cầu về thiết bị và số lượng công nhân.

 Không có định mức kỹ thuật thì không thể lập kế hoạch sản xuất thực của phân xưởng hoặc nhà máy.

 Định mức kỹ thuật là cơ sở để xác định giá thành xuất xưởng của sản phẩm và tính lương công nhân.

4.3.1. Định mức gia công và thời gian:

   Định mức thời gian được hiểu là thời gian cần thiết để gia công chi tiết theo một quá trình công nghệ xác định. Khi xác định mức thời gian cần xét đến các yếu tố sau:

   - Thợ đứng máy chỉ làm đúng công việc của mình. Họ không phải làm các công việc dành cho thợ phục vụ và thợ phụ.

   - thời gian định mức không tính tới các động tác có thể thực hiện trong khi máy đang làm việc.

   - Không cho phép tính tới thời gian tiêu tốn để loại bỏ các sai sót do phục vụ tổ chức gây ra.

   - Không được tính thời gian sửa chữa các chi tiết bị hỏng hoặc thời gian cần để chế tạo các chi tiết mới bù vào số chi tiết bị hỏng.

   - Lượng dư gia công được xác định tối ưu, vật liệu bảo đảm chất lượng, máy và dụng cụ có độ chính xác và đọ cứng vững đúng yêu cầu.

   Định mức gia công là số lượng chi tiết được gia công trong một đơn vị thời gian (giờ hoặc ca). Định mức gia công sẽ thay đổi nếu quy trình công nghệ thay đổi, cải tiến hoặc ứng dụng các thành tựu của tự động hoá vào sản xuất. Định mức kỹ thuật thời gian cho loạt chi tiết bao gồm hai phần : định mức thời gian chuẩn bị kết thúc và định mức thời gian từng chiếc.

 Thời gian chuẩn bị kết thúc là thời gian tiêu tốn để làm quen với bản vẽ và quá trình công nghệ, thời gian gá đặt dụng cụ (gá trên trục chính) và đồ gá để thực hiện công việc, điều chỉnh máy, tháo dụng cụ (tháo đá mài) khi kết thúc công việc. Thời gian chuẩn bị kết thúc sẽ được công nhân thực hiện một lần cho cả loạt chi tiết.

4.3.2. Thời gian từng chiếc:

Các thành phần của thời gian từng chiếc bao gồm :

- Thời gian cơ bản Tcb (công nghệ);

- Thời gian phụ;

- Thời gian phục vụ chỗ làm việc;

- Thời gian nghỉ và vệ sinh;

Thời gian cơ bản Tcb :

Là thời gian mà trong đó phôi liệu bị biến đổi kích thước, hình dáng và tính chất cơ lý của bề mặt gia công. Thời gian cơ bản có thể là :

+ Thời gian máy, khi kích thước hình dáng chi tiết được thay đổi bằng máy không cần đến sự tham gia của con người. Ví dụ, mài trục trên máy mài với chu kỳ tự động.

+ Thời gian máy và thủ công, khi sự thay đổi kích thước và hình dáng chi tiết do công nhân thực hiện cùng máy. Ví dụ, mài trục trên máy mài chạy dao bằng tay.

 + Thời gian thủ công, khi sự thay đổi kích thước và hình dáng của chi tiết do công nhân thực hiện.

 Thời gian phụ tph:

 Là thời gian mà công nhân tiêu tốn cho các động tác khác nhau khi thực hiện công việc đã cho. Ví dụ, gá đặt và tháo dỡ chi tiết, kẹp chặt và tháo kẹp chi tiết, điều khiển máy ( khởi động và dừng máy, đưa dao vào và lùi dao ra, thay đổi lượng chạy dao các loại, v.v...), kiểm tra chi tiết gia công.

Thời gian phục vụ tphv chỗ làm việc:

Là thời gian tiêu tốn cho các công việc như dọn dẹp, sắp đặt và phục vụ chỗ làm việc trong ca. Thời gian phục vụ gồm hai thành phần : thời gian phục vụ kỹ thuật và thời gian phục vụ tổ chức.

Thời gian phục vụ kỹ thuật tphvkt :

Bao gồm thời gian thay thế dụng cụ ( thay thế đá mài khi bị mòn ), thời gian hiệu chỉnh máy trong quá trình làm việc, thời gian sửa đá, thời gian làm sạch phoi.

Thời gian phục vụ tổ chức tphvtc:

Bao gồm thời gian sắp đặt dụng cụ lúc đầu ca và thu dọn dụng cụ cuối ca, thời gian bôi trơn và làm sạch thiết bị.

Thời gian nghỉ ngơi và vệ sinh tk :

Được cho tuỳ theo điều kiện làm việc, mức độ căng thẳng của loại công việc. Thời gian cho vệ sinh cá nhân và nhu cầu tự nhiên quy định theo tiêu chuẩn chung.

Thời gian mà công nhân cần tiêu tốn để thực hiện nguyên công gồm tph, tphv và tcb nếu công nhân có tham gia vào thời gian máy. Còn thời gian từng chiếc sẽ được xác địng như sau :

                    Ttch= tcb + tph + tphv + tk .

4.4. Nâng cao năng suất lao động khi mài:

   Kỹ thuật không ngừng phát triển và hoàn thiện, Kỹ thuật mới, tiên tiến sẽ thay đổi kỹ thuật cũ, lạc hậu. Sự phát triển liên tục như vậy gọi là tiến bộ kỹ thuật. Con người luôn mong ước và cố gắng đạt tới sự hoàn thiên của kỹ thuật đó là nền sản xuất tự động hoá hoàn toàn, khi mà lao động cơ bắp và trí tuệ của con người trong quá trình sản xuất được thay thế hoàn toàn bằng các thiết bị tự động.

   Mức độ tiên tiến của các thiết bị, đồ gá, dụng cụ mới ,v.v... được đánh giá không chỉ liên quan điểm hoàn thiện về kỹ thuật và công nghệ mà còn phải trên quan điểm hiệu quả kinh tế. Hiệu quả kinh tế càng cao, thiết bị càng tiên tiến.

   Nâng cao năng của quá trình mài là một bài toán tổng hợp, có liên quan đến nhiều vấn đề cơ bản như vật liệu hạt mài và dụng cụ mài, máy mài, công nghệ mài.

4.4.1. Hoàn thiện vật liệu hạt mài và đá mài:

   Trong công nghiệp các vật liệu hạt mài tổng hợp mới có độ cứng cao và rất cao, tính cắt gọt cao ngày càng được sử dụng rộng rãi.

   Hiện nay trên thế giới người ta rất chú trọng tới hoàn thiện kết cấu các loại đá mài theo các hướng sau :

   - Nghiên cứu chế tạo các loại chất dính kết mới, đảm bảo đáp ứng được các yêu cầu cao của đá mài.

   - Chế tạo đá mài với hạt mài có hình dáng định trước, bố trí theo quy luật xác định.

   - Chế tạo đá mài theo các lớp hạt mài có độ hạt khác nhau theo chiều dầy đá.

   - Chế tạo đá mài có đương kính và chiều dầy lớn để giảm thời gian máy khi gia công.

4.4.2. Hoàn thiện máy mài:

   Hoàn thiện máy mài được thực hiện theo hướng nâng cao năng suất, độ chính xác, độ cứng vững, độ chống rung, độ êm khi chuyển động, v.v...Năng suất máy có thể nâng cao nếu giảm thời gian phụ tiêu phí cho quá trình đo kich thước chi tiết, sửa đá mài, cân bằng đá mài, điều chỉnh máy, v.v...

   Các máy mài tự động và bán tự động có mức tự động hoá cao sẽ đáp ứng được các yêu cầu trên. Ví dụ, trên máy mài tròn bán tự động 3M151 các chuyển động sau được thực hiện tự động :

    - Chuyển động nhanh của ụ mài tới ci trí ban đầu trước khi gia công.

    - Bật chuyển động quy của chi tiết, bật dung dịch bôi trơn làm mát, bật động cơ lọc từ, chuyển đổi chạy chạy dao thô và tinh.

    - Lùi nhanh ụ mài sau khi đã đạt kích thước yêu cầu.

    - Tắt chuyển động quay của chi tiết, tắt dung dịch bôi trơn làm mát và động cơ lọc từ.

   Người ta đã đưa vào sử dụng rộng rãi các máy mài điều khiển theo chương trình số (CNC) cho phép đạt chất lượng gia công rất cao, không phụ thuộc vào tay nghề thợ mài. Điều này rất quan trọng trong điều kiện sản xuất loạt nhỏ. Hiện nay máy mài điều khiển số có một số loại như máy mài tròn ngoài để mài trục bậc, máy mài prôphin để gia công căn mẫu và các chi tiết có prôphin khác nhau.

   Trong sản xuất hàng khối, người ta cũng chế tạo các máy mài nhiều đá để gia công các chi tiết phức tạp, ví dụ trục khuỷu, máy mài tròn và phẳng nhiều ụ đá với số đá mài làm việc đông thời với 10 viên.

   Do độ chính xác hình học và chuyển động của các cụm di động ngày càng tăng nên độ chính xác của máy mài ngày càng cao.

   Do vận tốc đá ngày càng cao, nên kêt cấu các loại ổ đỡ trục đá càng phải hoàn thiện hơn. Các kết cấu dạng ổ lăn, ổ thuỷ lực, thuỷ tĩnh và ổ khí động học ngày càng được chế tạo với cấu trúc và độ chính xác rất cao. 

 Các loại máy mài hiện đại đều được trang bị các hệ thống lọc tinh phoi và phế thải của quá trình mài khỏi dung dịch bôi trơn làm nguội và dầu công tác.

4.4.3. Hoàn thiện công nghệ mài:

    Hoàn thiện công nghệ mài không chỉ cho phép nâng cao chất lượng của quá trình mài mà còn cho phép giảm đáng kể thời gian máy và thời gian phụ. Để giảm thời gian máy có một số biện pháp sau.

   - Sử dụng mài cao tốc (vận tốc đá > 50 mét/giây). Mài cao tốc cho phép tăng đáng kể tuổi bền đá mài, năng suất bóc kim loại, công suất mài, làm giảm lực cắt, độ nhám bề mặt và thời gian mài hết hoa lửa.

   - Sử dụng mài áp lực cho phép tăng đáng kể lương kim loại được hớt bỏ trong một đơn vị thời gian.

   - Phân quá trình thành mài thô và mài tinh để thực hiện mài thô băng đá có độ hạt lớn, năng suất cao.

   - Mài nhiều bề mặt trên cùng chi tiết đồng thời bằng nhiều đá mài hoặc gia công nhiều chi tiết một lúc.

   Để giảm thời gian phụ có thể sử dụng các biện pháp sau :

   - Sử dụng đồ gá cho phép thực hiện đo kích trước chi tiết ngay trong quá trình mài.

   - Sử dụng gá kẹp nhanh để gá đặt chi tiết.

   - Gá đặt hệ thông phanh hãm để dừng nhanh các cơ cấu quay.

4.5. Kỹ thuật an toàn và phòng chống cháy nổ:

4.5.1. Kỹ thuật an toàn:

   An toàn để sản xuất phải luôn được đặt lên hàng đầu đối với mọi xí nghiệp. Sản xuất an toàn phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Sau đây là một số yêu cầu chung :

   - Mặt bằng xí nghiệp phải bằng phẳng, các rãnh sâu, hố chuyên dùng phục vụ cho công tác xây dựng và sửa chữa phải có nắp đậy kín, chắc chắn hoặc có rào che an toàn.

   - Các nối đi nội bộ và nối đi giữa các phân xưởng phải là đường thẳng có chiều rộng phù hợp với lưu lương vận chuyển và kích thước các thiết bị vận chuyển.

   - Các thiết bị vận chuyển phải có đủ đèn chiếu, đèn hiệu, còi báo và đệm an toàn đàn hồi cùng các ký hiệu báo nguy cần thiết.

-         Hè đường nội bộ phải có chiều rộng tối thiểu 1,5 m và làm từ vật liệu cứng.

-         Chiếu sáng tại các đoạn phải đảm bảo đủ ánh sáng.

   -   Không được bò dưới các xe goòng đang đứng chờ, không nhảy lên xe khi nó chưa dừng hẳn.

  -   Cấm tuỵêt đối không được đứng dưới vật nặng đang treo trên cao, dưới gầu xúc,v.v...

   Kỹ thuật an toàn trong các phân xưởng cơ khí:

   - Các đường ray của cẩu và băng tải không được đặt trên vùng làm việc của công nhân.

   - Các thiết bị của phân xưởng phải được cân bằng và đặt trên nền cứng, bắt bu lông chặt và che chắn an toàn. Các cụm máy có chuyển động quay phải được che chắn tốt, lối đi giữa các máy không được ngăn cách.

   - Các thiết bị thải nhiều bụi khi làm việc như mài khô phải được bố trí trong phòng riêng ngăn cách với các phòng còn lại. Phòng này phải được trang bị quạt hút và hệ thống đẩy bụi phù hợp.

   Sử dụng đá mài:

   Nếu sử dụng đá mài không đúng theo quy định có thể sẽ gây vỡ đá cả khi vận tốc vòng nhỏ. Đá phải được bảo quản trong kho trên các giá chuyên dùng. Không bỏ chung cùng các vật thể kim loại để tránh va đập làm nứt đá.

   Khi mài có sử dụng dung dịch trơn nguội, đá phải được làm khô trong điều kiện tự nhiên. Không cho phép ngâm đá lâu trong dung dịch, tránh hiien tượng ngấm một phía, gây mất cân bằng khi làm việc.

   Mọi viên đá khi sử dụng đều phải được thử bền cơ học theo quy định trên các giá thử chuyên dùng. Vận tốc thử phải lớn hơn 1,5 lần so với vận tốc công tác. Không cho phép tăng vận tốc lớn quá giá trị cho phép ghi trên mặt đầu của đá.

   Đá được che chắn bằng vỏ thép hoặc gang dẻo. Vỏ chắn cho bảo vệ công nhân khỏi dung dịch trơn nguội và tai nạn khi sự cố.

4.5.2. An toàn điện:

   Nếu dòng điện đi qua thân thể người, nó sẽ gây ra các tác động nhiệt, điện hoá học và sinh học. Tác động nhiệt ở các vết cháy bỏng của các vung cơ thể. Tác động nhiệt hoá biểu hiện tượng huỷ hoại các bộ phận cơ thể, ngừng thở, ngừng tuần hoàn máu dẫn đến chết người.

   Tai nạn điện xảy ra chủ yếu la do hệ thống điện bị hỏng. Do đó để đảm bảo an toàn, các tiết bị phải được tiếp đất thật tốt. để tiếp đất thiết bị, người ta sử dung các dây dẫn có đường kính từ 8  10 mm đặt ở mép tường phân xưởng và nối với một tấm thép đặt sâu từ 2,5  3 m trong lòng đất. Thiết bị được nối vào dây này sẽ là đường dẫn chính nếu hệ thống điện của thiết bị hở hoặc chạm mạch, tránh gây tai nạn cho người sử dụng. Để sửa chữa sự cố điện phải báo cho thợ điện.

4.5.3. Các biện pháp an toàn chống cháy:

   Ngoài các nguyên nhân như tính cẩu thả của con người, nguồn gây cháy còn có thể là do các dây dẫn bị hỏng, thiết bị điện bị hỏng, không có biện pháp an toàn khi hàn điện, rèn noáng, chế độ công nghệ trong các lò điện, bể mạ, lò sấy bị thay đổi, v.v...

   Nhiệm vụ của phòng chống cháy:

   Cơ sở của các biện pháp phòng chống cháy chính là công tác dự phòng bảo đảm thực hiện một loạt các biện pháp phòng chống sự xuất hiện của các đám cháy.

 

 

   

CHƯƠNG 2: GIỚI THIỆU CHUNG VỀ MỘT SỐ MÁY MÀI TRỤC KHUỶU HIỆU AMC - ĐAN MẠCH

 

   Hơn 30 năm kinh nghiệm về hoạt động sản xuất của máy mài trục khuỷu, sau hàng loạt các phát minh sáng tạo đã chế tạo ra nhiều loại máy mài trục khuỷu với nhiều kích cỡ khác nhau. Những sáng tạo mới này của máy mài trục khuỷu đã qua những sự kiểm tra hàng loạt đầy gắt gao và đã đem lại cho ta những ưu điểm lớn trong quá trình gia công. Điển hình như loại máy k1500, máy K1500 đã có mặt trên thi trường từ năm 1975 do Đan Mạch sản xuất.

   Có nhiều loại máy mài trục khuỷu. Trong mỗi loại lại có nhiều kích cỡ máy khác mhau : loại máy M, máy U, máy P. Trong mỗi loại máy đó lại có 4 cỡ máy khác nhau : k1100, K1500, K2000 và K2700.

q  Ưu điểm của máy mài hiệu AMC

·               Máy cơ bản dựa trên nguyên tắc mài tròn thông thường, với sự sử dụng tối ưu tất cả ngững nét vẻ riêng cho việc mài chính xác của máy mài trục khuỷu với một vị trí đá mài vững chắc cần thiết.

·               Với sự bố trí và lắp đặt đầy vững chắc của nền và bàn máy, đảm bảo tốt và chắc chắn không rung động trong thời gian hoạt động của máy, do đó càng làm tăng thêm độ chính xác trong quá trình gia công của máy.

·               Mức độ hoạt động nhanh, điều chỉnh chính xác của hệ thống ụ trước.

·               Mọi sự điều chỉnh chủ yếu bằng  một chốt then rất đơn giản và gon gàng không gây khó khăn cho quá trình hoạt động của máy.

·               Đá mài được thay thế rất nhanh và chính xác, không cần phải chỉnh sửa nhiều.

·               Sự điểu khiển máy đối với người thợ là không quá phức tạp do đó không cần thiết phải là người thợ khéo léo.

·               Tối thiểu về việc bảo dưỡng và bảo quản máy. Do bàn máy không có khe, rãnh nên ta có thể dễ dàng giữ bàn máy luôn sạch sẽ. Không cần thiết phải tra dầu mỡ nhiều khi máy hoạt động.

·               Hệ thống dự trữ nhiên liệu lớn và sự bảo quản nhiên liệu tốt, an toàn.

1. Các kết cấu chung cho 3 loại máy mài trục khuỷu AMC:

Các cụm chi tiết chung gồm có :

+ Ụ trước , Ụ sau , cả hai ụ này có gắn đầu quay .

+ Mâm cặp gắn trên đầu quay .

+ Bàn điều khiển .

+ Đế máy .

+ Hệ thống điều khiển thủy lực .

+ Ụ đá mài .

+ Đá mài .

+ Đối trọng được gắn phía sau ụ trước và ụ sau.

+ Hệ thống làms mát bằng dung dịch trơn nguội .

+ Các thiết bị phụ : Thiết bị chỉnh tâm , thiết bị đỡ trục Luet , mũi kim cương sửa đá ...

+ Và rất nhiều cụm chi tiết khác .

Các cụm chi tiết này sẽ được giới thiệu lần lượt trong chương 3 : Máy mài trục khuỷu AMC K-1500 M.

v Các thông số chính của máy mài :

·        Kích thước máy:

 

 

K1100

M-U-P

K1500

M-U-P

K2000

M-U-P

A (mm)

4220

5400

7045

B (mm)

1700

1930

2030

C (mm)

1475

1550

1550

D (mm)

460

530

690

E (mm)

1270

1700

2250

F (mm)

160

220

280

G (mm)

1120

1120

1120

H (mm)

1800

1800

1800

J (mm)

280

280

280

K (mm)

340

430

430

L (mm)

1080

1220

1320

M (mm)

2x635

2x850

2x1125

N (mm)

2950

3700

4795

O (mm)

660

711

813

 

Riêng với máy mài loại K2700 có sự khác biệt giữa loại máy M và U-P.

 

K2700 M

K2700 U-P

A (mm)

8200

8850

B (mm)

2030

2030

C (mm)

1550

1550

D (mm)

690

690

E (mm)

2750

2750

F (mm)

280

280

G (mm)

1120

1120

H (mm)

1800

1800

J (mm)

280

280

K (mm)

430

430

L (mm)

1320

1320

M (mm)

2x1375

2x1375

N (mm)

5350

6000

O (mm)

813

813

 

Trong đó :

A: Khoảng làm việc theo chiều dọc.

B: Khoảng làm việc theo chiều ngang .

C: Chiều cao của máy.

D: Đường kính lớn nhất của chi tiết.

E: Chiều dài mài lớn nhất.

F: Khoảng cách từ tâm trục tới tâm biên.

G: Khoảng cách từ nền tới tâm máy.

H: Chiều cao của hệ thống thủy lực so với nền.

J: Khoảng cách từ vô lăng điều khiển tới bàn máy.

K: Độ rộng bàn máy.

L: Khoảng dịch chuyển lớn nhất của ụ đá mài.

M: Koảng dịch chuyển lớn nhất của bàn máy.

N: Chiều dài máy.

O: đường kính đá.

·        Khối lượng của máy:

K1100

3400(kg)

K1500

4300(kg)

K2000

5400(kg)

K2700

6000(kg)

 

2. Nguyên lý hoạt động:

Gá đặt chi tiết gia công lên máy trong khi máy chưa khởi động.

Khi chi tiết được lắp vào ta bắt đầu bật máy bằng các nút điều khiển trên bảng điều khiển .

Khi đó chi tiết quay tròn quanh trục của nó. Đá mài quay tròn. Ban đầu đá ở vị trí 0 ta dùng tay điều khiển đá nhanh (nhờ hệ thống điều khiển thủy lực ) tới gần sát bề mặt mài . Sau đó điều chỉnh lượng tiến dao nhỏ bằng nút điều khiển có gắn trên tay quay bên phải của bên máy.

Bàn máy di chuyển dọc theo chiều trục chi tiết được điều khiển bởi vô lăng bên trái của máy.

Trong quá trình mài hệ thống bôi trơn đá luôn hoạt động.

Trước khi mài ta chỉnh tâm ngang và tâm dọc của trục khuỷu cho trùng với tâm của ụ quay bằng dụng cụ chỉnh tâm.

Trong quá trình mài do chiều dài mài lớn nên trục khuỷu co thể bị võng do đó phải dùng một thiết bị đỡ trục gọi là Luet.

Lưu ý trước khi mài luôn luôn phải sửa đá để đảm bảo chính xác trong khi mài và đạt năng suất cao.

3. Một số  loại máy mài trục khuỷu hiệu AMC:

3.1. Loại máy M:

   Đây là loại máy cơ bản với khả năng mài trục khuỷu hoàn chỉnh và cho chất lượng cao. Có hai tốc độ cho bàn trượt. Sự chuyển động của đầu mài được hoạt động nhờ hệ thống thuỷ lực.

3.2  Loại máy U:

   Cũng có tất cả những gì như máy loại M nhưng với hệ thống thuỷ lực phát triển hơn. Sự điều khiển vô cấp của bàn trượt nó là thiết yếu cho đá mài trụ. Hệ thống thuỷ lực điều chỉnh chốt hãm mâm cặp và mũi tâm ụ sau.

3.3 Loại máy P:

   Cũng như máy loại U nhưng với thiết bị chương trình hoá sự chuyển động của đá mài và bàn máy. Hệ thống cho thiết bị sửa đá và sự bố trí chất trơn nguội cyclone.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

CHƯƠNG 3 :  MÁY MÀI TRỤC KHUỶU AMC K-1500M

 

1. Một số cụm chi tiết chính:

1.1            . Bàn điều khiển (hình 2.10):

Hình 2.10. Bàn điều khiển

v Cấu tạo gồm:

1-    Vô lăng điều khiển bàn di chuyển ngang.

2-    Vít hãm du xích vô lăng điều khiển bàn máy.

3-    Vô lăng điều khiển bước tiến đá mài .

4-    Vòng đếm .

5-    Vít hãm du xích vô lăng điều khiển bước tiến đá mài .

6-     Nút thực hiện bước tiến nhỏ của đá mài .

7-    Nút hiệu chỉnh bước tiến nhỏ .

v Nguyên tắc vận hành :

Ø Vô lăng điều khiển bàn máy di chuyển ngang .(hình 2.20)

Các chi tiết trong bản vẽ.

Vô lăng này có tác dụng làm cho bàn máy di chuyển ngang khi ta quay nó bằng tay quay gắn trên nó .

Quay theo chiều kim đồng hồ thì bàn máy di chuyển sang phải ,quay theo chiều ngược chiều kim đồng hồ thì bàn máy di chuyển sang trái .

Tốc độ dịch chuyển của bàn máy nhanh hay chậm phụ thuộc vào việc quay vô lăng nhanh hay chậm .

Bàn máy cần dịch chuyển nhanh khi ta cần dịch chuyển chi tiết tới điểm cần mài

và khi tiến hành mài thì dịch chuyển bàn máy nhanh , chậm đều hay không hoàn toàn tùy thuộc vào kinh nghiệm và trình độ tay nghề của người thợ đứng máy .

Chốt điều chỉnh vòng chia độ (du xích) có tác dụng làm dừng lại sự dịch chuyển của bàn máy khi đã tới điểm ăn dao cuối quá trình mài đoạn chi tiết đó.

Khi vô lăng ở vị trí II thì bánh răng nhỏ gắn với trục vô lăng ăn khớp với bánh răng lớn của trục trung gian cho ta tốc độ dịch chuyển bàn máy so với vòng quay vô lăng là 5mm/vòng .

Đây là tốc độ cần để dịch chỉnh bàn máy khi mài .

Khi vô lăng kéo ra ở vị trí I thì bánh răng lớn của trục vô lăng ăn khớp với bánh răng nhỏ của trục trung gian cho ta một tốc độ dịch chuyển lớn của bàn máy so với tốc độ quay của vô lăng là 20mm/vòng.

Như vậy vô lăng này cho phép điều khiển lượng dịch chuyển ngang của bàn máy với hai cấp tốc độ : 20mm/vòng và 5mm/vòng.

Ø Vô lăng điều khiển bước tiến đá mài (điều chỉnh lượng chạy dao ).hình 2.30

Vô lăng này cho phép dịch chuyển đá mài tiến ,lùi theo phương vuông góc với bàn máy .

Chốt 5 có tác dụng tương tự như  chốt  2  của  vô lăng điều khiển bàn ngang .

Vòng đo 4 để căn lượng tiến của đá .

Nút 6,7 dùng để điều chỉnh bước tiến của đá và hiệu chỉnh bước tiến của đá với lượng dịch chỉnh nhỏ .

Muốn điều chỉnh bước tiến của đá mỗi lần bao nhiêu ta nhấn nút 7 rồi nhấn nút 6 để hiệu chỉnh bước tiến của đá.

1.2.Trục đá.(hình 3.40).

Hình 2.40. Trục đá

v Cấu tạo :

1-    Đá mài .

2-     May ơ .

3-     Khớp nối ren .

4-     Vít kẹp chặt .

5-    Ổ côn đồng .

6-     Khớp nối ren hiệu chỉnh .

7-     Đĩa cấp dầu .

8-     Vỏ .

9-     Trục chính của ụ đá .

10-          Ổ bi .

11-         Nắp .

12-         Bộ truyền đai chữ V.

v Hoạt động .

Tại puli cuối của trục được gắn hai ổ bi ghép sát nhau , nó chịu lực tác dụng từ bộ truyền đai .

Giữa ổ bi và và pu li có khe hở để bảo vệ lực truyền vào từ từ bộ truyền đai .

Ở phía đầu trục bên kia có lắp  một ổ côn đồng , ổ này làm việc trong một khoảng thời gian dài sẽ bị mòn và cần phải điều chỉnh khi khe hở giữa nó với trục trở nên quá lớn .

Việc điều chỉnh khe hở đó được tiến hành như  sau :

Dầu được cấp vào ống qua vỏ 8 , ta nới lỏng hai vít 4  . Tiếp đó tháo lỏng khớp nối ren 6 bởi một thanh đòn .

Khi quay khớp nối ren 3 theo chiều kim đồng hồ ổ côn được đẩy ép sát vào trục làm giảm khe hở chiều trục giữa ổ côn và trục .

Sau khi đã điều chỉnh xong ta vặn chặt hai vít 4 và siết chặt khớp nối ren 3.

1.3.Ụ trước:

   Sự điều chỉnh và chỉnh thẳng trục khuỷu đã luôn chiếm thời gian dài nhất của công việc mài. AMC có những phần ( cơ cấu ) rất đặc biệt làm giảm thời gian điều chỉnh xuống mức tối thiểu. Để làm công việc điều chỉnh này là khá dễ dàng và đơn giản.

   Hệ thống ụ trước có những đặc trưng sau :

·               Khối quay có thể di chuyển theo bốn hướng. Dịch chuỷên ngang chỉ cần để điều chỉnh sai lệch nhỏ của trục khuỷu .

·               Khối quay được nhả và kẹp chỉ nhờ một vít.

·               Kết cấu của tất cả các bộ phận của hệ thống đầu quay là chắc chắn và chính xác.

·               Vít bi chính xác được dùng để điều chỉnh độ lệch tâm của trục khuỷu. Vít bi này cho độ chính xác cao và dễ dàng thực hiện việc điều chỉnh đầu quay.

·               Đường trượt cho đầu quay được phủ một lớp bọc để đạt được ma sát cho sự dịch chuỷên và ngăn ngừa việc gián đoạn bước tiến của đầu quay và gnăn ngừa độ mòn của chúng.

·               Sự dịnh chuyển ngang được tiến hành bởi một bánh lệch tâm có độ cứng vững cao. Khi sự dịch chỉnh đã đạt được như mong muốn thì ta có thể nhận biết được bởi kim đo.

·               Sự quay của ngàm có thể dừng lại sau khi quay được 300. Khi mài trục khuỷu với động cơ 4 – 6 và 8 xy lanh. Hơn thế nữa là sự phân độ ở mốc 720 với động cơ 5 và 10 xy lanh. Hệ thống phân độ được gắn trên đầu quay và được bảo vệ tránh các bụi bặm. Để bù trừ cho sai lệch của trục khuỷu sự quay của ngàm kẹp có thể được điều chỉnh nhỏ.

·               Khoảng cách từ ổ trước của trục tới mâm cặp được giảm đến mức tối thiểu, kết quả tăng độ cứng vững đối với cả các chi tiết rất lớn cũng cho một kết quả hoàn hảo.

·               Gắn chốt hãm mâm cặp cho độ an toàn cao.

1.3.1.Ổ trục ụ trước .(hình 4.10).

Hình 4.10. ổ trục ụ trước

v Cấu tạo :

1-    Lực đẩy trục .

2-    Trục .

3-    Ổ bi đũa .

4-     Đai ốc .

5-     Bạc .

6-     Chốt .

7-     Vòng ngăn .

8-     Đồng hồ đo .

9-    Mô men xoắn .

v Hoạt động .

Ổ trục ụ trước được gắn ổ đũa một cách chính xác .

Ổ có độ dôi dự tính lên có thể hoạt động một cách tự do . Chúng luôn được bôi trơn trong quá trình hoạt động .

Độ dôi dự tính được xác định bởi vòng ngăn 7 .

Độ dôi của trục ụ trước là rất quan trọng chỉ khoảng 0,035 mm .

Để kiểm tra độ dôi đó ta dùng đồng hồ đo 8 và lục đẩy trục một khoảng 30 đến 40 kos .

Trong khe hở chiều trục vòng ngăn 7 có thể tháo lắp được . Độ mỏng vòng ngăn 7 sẽ giảm với tổng khe chiều trục .

Khi điều chỉnh độ dôi ta đạt được mô men xoắn là 40 pus/min . 5kos.cm .

Để tháo ổ ta đẩy chốt 6 qua bạc 5 rồi vặn đai ốc 4 và kẹp nó lại một vị trí sau đó quay trục 2 khi đó ổ sẽ từ từ trôi ra .

1.3.2. Hệ thống truyền động của ụ trước .(hình 4.20).

Hình 4.20. Hệ thống chuyển động ụ trước.

v Cấu tạo :

1-    Động cơ điện .

2-     Bộ thay đổi tốc độ .

3-    Tay gạt vô cấp tốc độ .

4-    Trục vít .

5-     Bánh vít .

6-    Bộ truyền đai chữ V.

7-    Khớp nối trục .

v Hoạt động :

Hệ thống truyền  lực được xuất phát nhờ mô tơ 1 truyền chuyển động đén trục rồi truyền đến vị trí cơ cấu thay đổi tốc độ thành phần , qua trục vít , bánh vít tới bộ truyền bánh đai rồi tới khớp nối trục .Tôc độ của trục được điều chỉnh vô cấp trong khoảng 20 đến 80 tốc độ nhờ tay gạt 3.

Bánh đai ngăn cản tất cả mọi rung động từ  chuyển độnh của trục vít tới trục quay .

Sự ăn khớp của trục được thực hiện nhờ các nút bấm .

1.4. Ụ sau:

1.4.1.  Ổ trục ổ sau (hình 5.10 ):

Hình 5.10. ổ trục ổ sau.

v Cấu tạo:

1-    Lực đẩy trục .

2-    Trục.

3-    Ổ bi đũa .

4-    Đai ốc.

5-    Chốt.

6-    Vòng ngăn.

7-    Đồng hồ đo.

8-    Mô men xoắn.

v Hoạt động:

Trục của ụ sau cũng được gắn ổ bi đũa với độ dôi và độ chính cao  giống như  ụ trước .

việc điều chỉnh ổ bi được miêu tả chính xác như đã mô tả ở ụ trước chỉ khác là với điều chỉnh độ dôi ta đạt được mô men xoắn là 35 plus /min .5 kos.cm .

Để tháo ổ bi ta di chuyển chốt 9 bởi vít 6 rồi tiếp theo tương tự như ụ trước .

1.4.2.  Hệ thống truyền động ụ sau .(hình 5.20 ):

Hình 5.20. Hệ thống truyền động Uj sau.

v Cấu tạo như hình vẽ .

1-    Vít hãm ụ sau .trên bàn máy.

2-    Tay quay .

3-    Bạc đỡ.

4-    Bạc ống.

5-    Đồng hồ đo.

6-    Trục vít , bánh vít.

7-    Tay gạt hãm trục.

8-    Vít điều chỉnh.

v Hoạt động :

Trục và ổ bi được lắp trong bạc ống .

Thay đổi dịch chuyển của bạc ống được thực hiện bởi tay quay 2  và trục vít bánh vít .

Bạc ống được định vị ở một vị trí cần thiết nhờ đệm ép 3 được kích hoạt bởi tay gạt 7 ..

Điều chỉnh ụ sau :

Khi kết quả mài chi tiết có độ côn được thể hiện rõ có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau .

Nhưng nguyên nhân hàng đầu là dịch chuyển của băng máy hay là khoảng cách từ tâm chi tiết tới bề mặt đá bị sai lệch .

Do đó nếu không có sự điều chỉnh thì thật là một sai sót lớn .

Để giải quyết vấn đề này ta điều chỉnh ụ sau như sau :

Tháo lỏng 4 ốc vít 1 cà điều chỉnh ụ sau bằng cách vặn vít 8 . Khi vặn vít 8 thì dụng cụ đo 5 sẽ báo cho ta độ chính xác của việc điều chỉnh  .

Sau khi đã điều chỉnh , khắc phục được vấn đề trên ta lại 4 vít 1 lại và cho hoạt động bình thường .

 

 

 

 

1.5.Hệ thống đầu ngàm kẹp chi tiết (đầu quay).hình 6.10:

Hình6.10. Hệ thống đầu ngàm kẹp chi tiết.

v Cấu tạo:

1-Thang đo trục vít bi.

2-Thước đo vị trí tâm mâm cặp.

3-Vít điều khiển góc độ mâm cặp.

4-Vít điều chỉnh độ dịch chuyển ngang của mâm cặp.

5-Thanh răng điều chỉnh độ chuyển vị của tay quay.

6-Vít điểm 0 của dịch chuyển ngang.

7-Vít điều chỉnh góc độ quay nhỏ của mâm cặp.

8-Tay gạt hãm chuyển động quay của mâm cặp.

9-Vít chặn dầu bôi trơn của đầu quay.

10-Vít điều chỉnh lực kẹp phôi.

11-Trục Vít bi.

v Hoạt động :

Hệ thống này có tác dụng kẹp chặt chi tiết bằng mâm cặo 3 chấu đồng thời điều chỉnh đồng trục của ngõng trục cần mài với đường tâm trục của ụ trước .

Ngoài ra nó còn khóa mở hệ thống bằng các vít điều chỉnh .

dưới đây là sự trình bày chi tiết về cấu tạo và nguyên lý hoạt động của từng bộ phận của cơ cấu này :

1-    Vít khóa đầu quay .

Nó được thực hiện bởi 4 pitton kích hoạt bằng lò xo đĩa .

Trong sự điều chỉnh khối quay thì pitton phải được kích hoạt hệ thống thủy lực hoạt động . Điều này được thực hiện bởi vít 1 được  trang bị 1 thước vuông góc đặt trong nó khi đó khóa ngàm khuỷu sẽ được hoạt động .

1A- Khóa khối quay .Không cho khối quay có thể thực hiện di chuyển lên xuống .

Việc này được thực hiện khi ta quay vít 1 theo chiều ngược chiều kim đồng hồ .

1B- Vít mở khối quay để nó có thể thực hiện các chuyển động ngang , lên xuống .Điều này được thực hiện nhờ việc quay vít 1 theo chiều kim đồng hồ .

2-    Kim chỉ điểm 0 của dịch chuyển ngang của khối quay .

3-    Thước đo cố định và thước chạy để đo dịch chuyển lên xuống của khối quay.

4-    Vít MC  M10x80 Điều chỉnh việc kệp chặt và tháo lỏng chi tiết .

Khi vặn 1 trong 3 chi tiết này thì một trong ba chấu sẽ di chuyển vào , ra trên đường trượt rãnh .

Khi quay vít theo chiều kim đồng hồ 3 chấu kẹp sẽ tiến vào để kẹp chặt chi tiết ,khi vặn theo chiều ngược chiều kim đồng hồ thi ba chấu sẽ lùi ra để thả lỏng chi tiết.

Ba vít này được coi như  một . Chúng có cùng chung tác dụng là điều chỉnh sự kẹp của mâm cặp .Ta có thể vặn bất cứ một trong ba vít này đều có thể được .

5-    Trục vít .

Tác dụng để dịch chỉnh khối quay di chuyển lên xuống khi mài các đoạn biên .

Trục vít này là một vít xoắn bi có độ dốc ( bước ) là 5 mm .

Điều chỉnh vít này sẽ làm cho khối quay di chuyển lên xuống .

Nó có thể đua khối quay đến vị trí cần thiết và cố định khối quay tại vị trí đó .

Mỗi vòng quay của trục làm khối quay di chuyển được 5 mm . Chỉ số đo được thể hiện rõ trên thước tròn đặt tại A.

Thước này được chia thành 100 vạch .Nó có thể thực hiện việc dịch chuyển với độ chính cao là 0,05mm.

Việc điều chỉnh chuyển động này phải được thực hiện ở cả ụ trước và ụ sau .

Trục vít bi này có thể được thực hiện ở cả hai phía đầu A hoặc đầu B tùy theo mức độ thuận lợi của việc điều chỉnh .

6-    Kim chỉ vị trí góc của ngàm .

7-    Tay gạt .

Tay gạt này có tác dụng kẹp chặt khối quay không cho nó quay quanh trục của nó .

Trước khi khởi động tay gạt này luôn đặt ở vị trí kẹp chặt ngàm để thực hiện các công việc hiệu chỉnh khác .

Ngàm có thể quay tự do khi tay gạt quay ngược chiều kim đồng hồ và đạt được kẹp chặt khi quay tay gạt 1800 theo chiều kim đồng hồ .

8-    Vít điều chỉnh con cóc .

nó có 3 phương án .

8A- Con cóc được lực lò xo làm ngừng sự quay của ngàm sau mỗi 60 độ . Với phương án này ta có thể đạt vị chí chính xác về góc quay của ngàm ở các vị trí 300 ,600 ,720 ,1200 ,1440 .

Điều này là rất quan trọng và cần thiết khi mài trục khuỷu .

8B-Con cóc được gắn bạc lót nó có thể được quay 500 theo cả hai phía .

Bạc lót được kẹp chặt ở vị trí tâm của nó nhờ lực lò xo .

Khi quay bạc lót 500 thì ngàm chỉ quay 10 tương ứng 0,75 mm so với đường kính 100 mm .

8C- Bánh cóc đẩy ra và quay 1800 và gắn vào một vị trí nhờ sự trợ giúp của ngõng trục 7 thả lỏng .

ngàm có thể quay tự do theo hai chiều .

9-    Vít điều chỉnh chuyển động ngang của khối quay .

Điều chỉnh lớn nhất của khối quay là 2mm .

Việc điều chỉnh nhỏ này chỉ được thực hiện khi ta điều chỉnh tâm của ngõng trục và tâm của ụ máy .

Việc điều chỉnh này là rất quan trọng . Sự không đồng tâm của ngõng trục  với trục ụ máy là điều ta cần phải lo lắng và giải quyết hàng đầu.

1.6            . Đối trọng cân bằng ( hình 6.30):

Hình 6.30. Đối trọng cân bằng.

    Đối trọng cân bằng được đặt ở cả hai ụ trước và ụ sau .

Nó có tác dụng trọng lượng của trục khuỷu với máy khi ta mài ngõng trục .(biên)

Bình thường khi mài trục trơn đối trọng được đặt ở vị trí 0 , vị trí này trùng với đường tâm của ụ trước và ụ sau .

Nhưng khi mài ngõng trục (biên ) thì thì đầu quay của ụ trước và ụ sau cần phải dịch chuyển lên xuống sao cho tâm của ngõng trục trùng với tâm của đầu quay lúc đó sự mất cân bằng của trục khuỷu với máy xảy ra trục sẽ bị văng ra trong quá trình làm việc và không dừng ở thời điểm nào khác khi khi chuyển động quay của nó kết thúc .

Vì thế ta cần phải dịch chuyển đối trọng theo chiều ngược với chiều dịch chuyển của đầu quay để có được vị trí cân bằng .

Lưu ý cần phải cả hai đối trọng ở ụ trước và ụ sau với cùng một lượng dịch chuyển như nhau và cùng chiều .

Việc điều chỉnh nhanh đối trọng phụ thuộc vào kinh nghiệm và tay nghề của người thợ máy.

 

 

 

 

1.7. Hệ thống cấp chất làm mát cho đá mài khi sửa đá và khi mài. (hình 7.10):

Hình 7.10. Hệ thông slàm mát cho đá mài.

v Cấu tạo : gồm các chi tiết trong hình .

1-    Thùng chứa chất làm mát.

2-    Đường ống dẫn.

3-    Bơm.

4-    Van đóng mở .

5-    Ống phun.

6-    Màng lọc.

v Nguyên lý :

Thùng chứa chất làm mát được đặt ở sau máy , phía dưới đường ống dẫn .

Bơm chất trơn nguội được hoạt động đồng thời khi đá mài làm việc , dung dịch chất trơn nguội được đưa lên theo đường mũi tên .

Lưu lượng chất trơn nguội được điều chỉnh bởi van 4 .

Đường ống 5 điều chỉnh cho chất trơn nguội có thể trực tiếp đến bất cứ chỗ nào trên bề mặt đá.

v Tác dụng của chất làm mát .

Chất làm mát được sử dụng với nhiều mục đích : Làm nguội chi tiết ,bôi trơn , bảo vệ máy và chi tiết khỏi bị han gỉ đồng thời giúp cho việc mài được tiến hành thuận lợi . Do đó sản phẩm mài đạt chất lượng cao .

Vì những tác dụng đó nên chất làm mát cần phải được giữ  sạch .

Chất làm mát cũng rất cần thiết trong quá trình sửa đá . Nó phải được cung cấp đủ số lượng khi sửa đá nếu không nhiệt độ tại đầu mũi kim cương sẽ tăng lên cao làm nó dễ bị bung ra khỏi dụng cụ sửa đá .

Điều đó làm ảnh hưởng đến chất lượng đá và tuổi thọ của mũi kim cương.

1.8. Thiết bị lọc dung dịch trơn nguội . (hình 7.50 ):

Hình 7.50. Thiết bị lọc dung dịch.

v Cấu tạo : gồm các chi tiết như hình vẽ .

1-Ống dẫn từ thùng nhiên liệu.

2-Bộ lọc.

3-Phễu đổ liệu.

4-Thùng chứa chất trơn nguội.

5-Bơm.

6-Ống nối rẽ nhánh.

7-Vòi cyclone.

8-Miệng vòi phun.

9-ống dẫn dung dịch đã được lọc.

10-Cò súng.

11-Đường ống dẫn dung dịch lên.

12-Đường ống dẫn dung dịch dư về thùng .

13-Thùng chứa dung dịch chất trơn nguội thải.

14-Van tiết lưu.

15-Vít điều chỉnh van tiết lưu.

v Quá trình phun dung dịch .

Dung dịch trơn nguội bắt đầu lưu chuyển sau khi máy bơm khởi động .

Dung dịch được bơm từ  thùng nhiên liệu  qua ống 1 tới bộ lọc 2 rồi tới phễu đổ liệu 3 .

Từ đây chúng được bơm lên tới tận vòi phun 7 . Tại đây dung dịch được lọc sạch các hạt bẩn và hạt kim loại . Các hạt bẩn này cùng với một phần dung dịch qua miệng 8 trở về thùng chứa 13 .

Phần dung dịch sạch được chảy qua đường ống 9 tới cò súng 10 tưới mát và bôi trơn đá khi đang mài hoặc khi sửa đá .

Tại cò súng ta có một van điều chỉnh  lưu lưọng chất trơn nguội tưới cho đá .

1.9. Dụng cụ đánh bóng trục khuỷu (hình 3.10):

Hình 3.10. Dụng cụ đánh bang trục khuỷu.

Sau khi trục khuỷu đã được mài đạt  kích  thước yêu cầu để đạt được độ bóng cao ta dùng bộ phận đánh bóng bằng dây đai đẻ đánh bóng trục khuỷu .

v Cấu tạo : các chi tiết như hình vẽ .

1-Cần nắm.

2-Bánh đà.

3-Dây đai.

4-Công tắc.

5-Động cơ.

6-bàn máy.

v Nguyên lý :

Cơ cấu này được gắn trực tiếp vào cạnh bàn máy .

Dây đai được căng trên hai bánh đà , giữa chúng có hệ số ma sát cao .

Dây đai được chuyển động cùng với chuyển động của bánh đà lớn .

Bánh đà lớn hoạt động nhờ một công tắc đặt phía sau .

Công tắc này được bố trí rất đặc biệt : tắt mở nhờ khi ta nâng lên hạ xuống của cần đai .

Quá trình đánh bóng được thực hiện khi ta kéo cần đai xuống .

Khi keó cần đai xuống đồng thời công tắc được bật làm cho bánh đà lớn quay kéo dây đai hoạt động và việc đánh bóng có thể thực hiện .

Khi cần đánh bóng cả chiều dài đoạn trục đã mài ta có thể đưa cần đai sang trái và phải .

Muốn ngừng chuyển động đánh bóng ta chỉ việc đưa cần lên khi đó công tắc sẽ tự ngắt nhờ một lò xo đảy nó lên.

1.10.Đá mài (hình 3.11):

 Đá mài là một loại dụng cụ cắt gọt bằng hạt mài. Đá được chế tạo từ các hạt mài, chất kết dính và chất phụ gia tạo lỗ xốp. Các hạt mài có chức năng như lưỡi cắt, còn chất kết dính có chức năng tạo dáng cần thiết cho đá mài.

 Kết quả mài đạt được tuỳ thuộc vào nhiều nhân tố và sự không đối xứng nhỏ cũng có thể ảnh hưởng nhiều đến kết quả mài.

Với đá hạt mịn bạn có thể đạt được độ bóng cao, nhưng nếu việc mài được thực hiện trong khoảng thời gian nhiều thì chi tiết sẽ có nhiệt độ cao hơn rất nhiều. Mặt khác đá hạt thô sẽ được thực hiện mài trong khoảng thời gian ngắn nhưng tiêu hao về chật lượng. Kết cấu và chất kết dính của đá mài là quan trọng.

   Khi lựa chọn đá mài nó luôn đòi hỏi yêu cầu thích hợp. Ta có thể đưa ra một số cấu thành như sau:

  -Với khuôn đúc và trục khuỷu rèn :  BA  46 – L5 – VBLU.

   -Với trục khuỷu đã tôi bằng crôm cứng :  C  54 – K4 – VGW.

   C : Vật liệu mài mòn.

   54 : Độ hạt.

   K4 : Cấp, bậc, kết cấu.

   VGW : Chất dính kết.

   + Vật liệu mài mòn.

   Al203 – SymbolA là được dùng nhiều trong vật liêu mài mòn, nó có được trong cấp bậc và chất lượng. Corundun thường thường được nhuộm nâu và dùng cho đá mài thô và cho việc mài thép mềm. Edel corundum là cứng và thường màu trắng xanh hoặc hồng được dùng cho mài chi tiết đã được tôi và cho việc mài mỏng.

   Silíc cacbit (SiC – Symbol C) thường được dùng cho vật liệu với lượng thoát ngắn như vật liệu đồng thau, nhôm, thuỷ tinh. Silic cacbit là cứng và giòn hơn corudum. Nó có được hai định tính : giòn và mềm , sau là cứng.

 + Độ hạt:

   Độ hạt được phân thành các cấp bậc khác nhau, số lượng của độ hạt trên 1//

( 1// = 25,5 máy mài ).

          Hạt thô     8 – 24

          Hạt vừa     30 – 60

          Hạt mịn    80 – 180

          Rất mịn    220 – 400

   Hạt thô được dùng cho mài thô, chi tiết được gia công lớn, vật liệu gia công mềm và bề mặt tiếp xúc giữa đá và chi tiết gia công lớn.

   Hạt mịn được dùng cho mài mỏng (bóng) và bề mặt phẳng, chi tiết được gia công nhỏ, vật liệu cia công cứng và bề mặt tiếp xúc nhỏ.

   Với đá mài có độ hạt rất mịn ta cần tính toán thời gian của quá trình mài và sự tăng lên của nhiệt độ trong quá trình mài.

   Cấp bậc mức độ : ( cứng, xốp ).

   Hạt mài có thể liên kết với nhau nhiều hoặc ít, chắc chắn, chặt chẽ hoặc kém chặt chẽ tuỳ thuộc vào số lượng chật dính kết. Người ta chia ra ba mức đá mài như sau.

     Loại đá xốp :         H – I – J – K 

     Loại trung bình  :   L – M – N – O

     Loại rắn chắc đặc : P – Q – R – S

   Với loại đá mài xốp thì hạt mài sẽ chẳng mấy chốc bị vỡ và hình thành lên lưỡi cắt mới của hạt. Với loại đá mài cứng ( đặc ) có số lượng chất kết dính nhiều nó sẽ giữ hạt mài khỏi bị vỡ trong khoảng thời gian dài hoạt động của đá nhưng nó sẽ trở lên cùn và lực mài sẽ tăng lên dẫn đến quá trình mài kém hiệu quả, khi đó ta cần phải sửa lại đá mài.

   Khi mà thực hiện mài khối trụ, bề mặt tiết xúc giữa đá mài và chi tiết sẽ rất nhỏ nên ta có thể áp dụng một lực mài lớn.

   Kết cấu đá mài.

   Khoảng cánh giữa các hạt mài cần được lưu ý, nó cũng khá quan trọng. Khi nói về độ cứng của đá, kết cấu đá cần có chất kết dính để đạt được độ cứng của đá làm cho đá có một kết cấu chặt chẽ.

   Chất dính kết.

   Thông số quan trọng đầu tiên mà dựa vào đó người ta chọn chất dính kết la phương pháp mài và yêu cầu về độ nhám bề mặt có các loại chất kết dính cơ bản sau :

Ceramic = V

Feno – plast = B

Rubber =  R

   Chất dính kết ceramic thương được dùng cho đá trụ.

   Chất dính kết Feno – plast thương được dùng cho việc mài thô và mài với tốc độ cao.

   Chất dính kết Rubber được dùng trong trường hợp đặc biệt.

   Tốc độ cắt của đá mài.

   Với một đá mài mới có tốc độ vòng xấp xỉ là 32 m/s.

   Để đảm bảo lực cắt tốt thì tốc độ cắt của đá không được nhỏ quá 26 m/s.

   Tốc độ quay của chi tiết.

   Với đá mài trụ thì tốc độ của chi tiết thường là 15 – 25 m/min. Khi mài các chi tiết nhỏ và mài trục khuỷu tốc độ giảm xuống khoảng 6 – 10 m/min.

   Sự rung động thường xảy ra khi thay đổi tốc độ, điều đó cần phải được ngăn chặn.

Hình 3.11. Đa mài

2. Một số cơ cấu điều chỉnh .( Nhóm chi tiết phụ ):

2.1. Luet đỡ trục (hình 6.44):

Luyet là một thíêt bị rời không nằm trong cấu trúc của máy .

Nó có tác dụng rất quan trọng trong quá trình mài trục khuỷu . Nó có chiều dài lớn so với đường kính trục gia công .

Tác dụng của luet là đỡ chi tiết gia công tạo ra lực chống lại độ võng của ổ trục trong quá trình mài .

Trong quá trình gia công đá mài hoạt động với tốc độ cao do đó nó tác động một lực đáng kể nên chi tiết gia công tạo ra độ võng gây cong vênh chi tiết ảnh hưởng đến độ chính xác gia công và gây khó khăn cho quá trình mài .

Do đó ta dùng luyet đẻ chống lại lực tác dụng của đá mài lên chi tiết gia công làm cho chi tiết luôn có hình dáng thực của nó .

v Cấu tạo : Các chi tiết như hình vẽ 6.44.

Hình 6.44. Luýet đỡ trục.

v Cách sử dụng :

Khi trục khuỷu được gá đặt xong lên máy ta đặt luyet lên  bàn máy và vặn vít để cố định nó trên bàn máy tạo độ vững chắc trong quá trình mài .

Sau khi đẵ cố định luyet trên bàn máy ta bắt đầu điều chỉnh nó đỡ lấy chi tiết gia công bằng các vít 16 và 17 . Luyet được trang bị hai guốc hãm bằng đồng 18 và 19

Bề mặt hai guốc hãm này trực tiếp tỳ nên chi tiết gia công để đỡ nó .

Trên vít ngón 16 , 17 được  trang bị hệ thống tháo lắp nhanh 20 . Khi tháo lỏng ốc 20 ra ta có thể đưa nhanh guốc hãm tới chi tiết gia công hoạc lùi ra xa chi tiết gia công ..

Bằng cách đẩy vít 16 , 17 tiến nhanh vào hoặc kéo vít 16, 17 tiến nhanh ra xa chi tiết gia công sau đó vặn ốc chỉnh 20 lại để hãm guốc 18 , 19 lại rồi vặn vít ngón 16, 17 từ từ  điều chỉnh lực đỡ của các guốc tỳ lên bề mặt chi tiết .

Ta có hai guốc hãm : Guốc hãm trên 18 và guốc hãm dưới 19.

Guốc hãm trên 18 có tác dụng chống lại áp lực của đá lên chi tiết được điều chỉnh bởi vít ngón 16.

Guốc hãm dưới 19 có tác dụng đỡ chi tiết , chống lại độ võng chi tiết được điều chỉnh bởi vít ngón 17 .

Trong quá trình mài đường kính của chi tiết giảm dần do đó cần phải siết chặt vit1 16, 17 một cách từ từ để guốc hãm luôn đảm bảo đủ lực để đỡ trục . Quá trình này đồi hỏi người thợ đứng máy phải có kinh nghiệm , nếu không điều chỉnh lực kẹp đúng sẽ gây trở ngại cho quá trình gia công dễ làm hỏng chi tiết gia công .

Lực kẹp không được chỉnh quá yếu  cũng không được quá lớn .

Lực kẹp quá yếu sẽ làm cho luet không có tác dụng đỡ trục .

Lực lkẹp quá lớn làm cho quá trình mài kém chính xác và dễ gây vỡ đá .

Trong quá trình mài guốc hãm luôn tiếp xúc với trục nên nó dễ bị mòn .

Với guốc hãm 19 thường bị mòn một đầu nên ta có thể xoay guốc đi 1800 về phía đầu kia để tiếp tục làm việc bình thường . Khi cả hai đầu đều mòn thì phải thay guốc hãm mới .

Một điều cần đòi hỏi kinh nghiệm của người thợ đứng máy là khoảng cách giữa các luyet .

Ta có thể dùng nhiều luyet cùng một lúc để dỡ trục điều này phụ thuộc nhiều vào đường kính trục gia công và chiều dài trục .

Lưu ý luôn phải bôi trơn guốc hãm trong quá trình làm việc để tránh làm mòn trục và cần phải luôn siết chặt guốc hãm một cách từ từ suốt quá trình mài .

2.2.Thiết bị đo tâm ngang (hình 6.41):

v Cấu tạo như hình vẽ.

Hình 6.41. Thiết bị đo tâm ngang.

v Thiết bị này chủ yếu làm cơ sở để đo tâm dọc.

2.3. Thiết bị đo tâm dọc.(hình 6.41).

v Cấu tạo: hình vẽ.

Hình 6.41. Thiết bị đo tâm dọc.

v Khi mài trục khuỷu nhất là mài các ngõng trục (biên) có sự lệch tâm của ngõng trục đôi với tâm trục trơn và tâm của đầu quay (ụ trước và ụ sau ) do đó ta phải biết rõ khoảng cách tâm của ngõng trục đối với tâm của đầu quay .

Xác định khoảng cách này bằng thiết bị đo như hình 6.41.

v Cách đo :

Thiết bị này được đặt trực tiếp lên trên bàn máy nó có thể di chuyển dọc theo bàn máy để có thể đo tâm ở các vị trí khác nhau .

Khi đã dặt nó trên bàn máy ta di chuyển khối căn chữ V sao cho hai mặt chữ V tiếp xúc với ngõng trục cần đo và đọc chỉ số trên thước đo đó là khoang cách tâm cần tìm.

Sau khi đã có khoảng cách tâm cần tìm ta tiến hành chỉnh tâm biên(ngõng trục) bằng các bộ phận chỉnh tâm trên đầu quay như đã giới thiệu ở phần trên .

2.4.Thiết bị cân bằng đá (hình 3.20):

Hình 3.20. Thiết bị cân bằng đá

v Cấu tạo : Như hình vẽ .

Để đạt được kết quả mài hoàn hảo thì đá mài phải được lắp chính xác và có độ cân bằng cao .

Nếu đá không cân bằng khó cho ta được kết quả mài chính xác do quá trình quay của đá không đều , khi nhanh khi chậm ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất mài .

Vì thế nên một đá mới đưa vào sử dụng thì trước tiên phải điều chỉnh nó luôn được cân bằng .

Trên đá mài ở vành trong của đá có một rãnh tròn , trên đó có đặt ba khối kim loại có trọng lượng nhỏ .

Ba khối kim loại này dùng để điều chỉnh sự cân bằng của đá bằng cách di chuyển nó trong rãnh một cách thích hợp sao cho đá được cân bằng .

v Cách cân bằng đá .

Đầu tiên lắp một trục vào đá sau đó đặt trục này nên thiết bị cân bằng đá rồi tiến hành điều chỉnh nó .

Quay tròn đá,trục gắn trên nó được quay tròn trên hai đía tròn của thiết bị cân bằng đá. Khi đá dừng lại ta dùng phấn trắng đánh dấu vị trí thấp nhất trên bề mặt của đá .

Sau đó lại quay tròn đá và đánh dấu vị trí thấp nhất của đá .

Cứ tiến hành như  vậy nhiều lần nếu các vạch đánh dấu phân bố đều trên bề mặt chu vi của đá  thì lúc đó đá đã được điều chỉnh cân bằng.

Nếu có vạch trùng nhau thì đá vẫn chưa cân bằng .

Khi đó ta điều chỉnh các khối kim loại dịch chuyển từ từ sao cho khi quay đá các vạch đánh dấu phân bố đều trên bề mặ chu vi của đá.

Đó gọi là điều chỉnh sự cân bằng đá.

2.5. Thiết bị sửa đá .( hình 3.30):

   Trong quá trình gia công mài đá sẽ bị giảm khả năng cắt do lưỡi cắt từ các hạt mài bị mòn và cùn dẫn đến quá trình cắt kém .

Nếu không bóc tách các hạt mài bị cùn và tạo ra lưỡi cắt mới thì đá sẽ không có tác dụng mài chi tiết . Khi đó đá sẽ có khả năng chạy trơn mà không bóc tách được các lớp kim loại trên chi tiết gia công .

Để khắc phục nhược điểm đó thay bằng việc đổi đá mới ta sẽ sửa đá tạo ra những lưỡi cắt mới trên các hạt mài của đá nhờ một thiết bị sửa đá .

Đầu sửa đá có gắn mũi kim cương .

Công việc này không chiếm mất nhiều thời gian lớn mà lại tiết kiệm chi phí sản xuất đáng kể làm tăng năng suất lao động .

v Cấu tạo : Được thể hiện như hình vẽ 3.30.

Hình 3.30. Thiết bị sửa đá.

v Sửa đá :

Thiết bị sửa đá  đá được đặt trên bàn máy , nó được nắp với bàn máy bởi một vít phía dưới thiết bị sửa đá .

Khi thiết bị sửa đá đựơc bắt chặt trên bàn máy ta tiến hành sửa đá .

Khởi động máy đá quay tròn quanh trục của nó .

Đưa đá tiến từ từ  vào tiếp xúc mũi kim cương . Khi bề mặt đá tiếp xúc mũi kim cương ta cho đá tiến sâu hơn bằng những bước tiến nhỏ . Đồng thời dịch chuyển bàn máy sang trái , phải cho mũi kim cương tiếp xúc hết chiều dày của đá như khi mài trục . Khi đó các hạt mài của đá được bóc tách tạo ra các hạt mài mới với các lưỡi cắt mới.

Trong quá trình sửa phải quay đều mũi kim cương để nó luôn có hình dạng ban đầu

tránh sự biến dạng của nó.

Khi cảm thấy đá có độ sắc cần thiết ta  cho  đá lùi lại và kết thúc quá trình sửa đá.

Cần lưu ý trong suốt quá trình sửa đá ta luôn phải dùng chất trơn nguội để làm mát chỗ tiếp xúc giữa mũi kim cương và bề mặt đá .

Nếu không mũi kim cương sẽ bị giảm khả năng sửa đá do nhiệt sinh ra và truyền vào mũi kim cương rất cao làm cùn lưỡi cắt .

3. Điều chỉnh chi tiết gia công:

v Sự điều chỉnh ngàm .(đầu quay)

Trước khi mài một trục khuỷu nó cần phải được làm sạch sẽ cẩn thận .

Trục phải được kiểm tra sức bền kéo và điều chỉnh nếu cần thiết trên thiết bị kéo.

Trước khi lắp ráp cần kiểm tra kỹ lưỡng trục khuỷu .

Xem đầu quay đã ở vị trí an toàn chưa đồng thời phải kiểm tra xem hai ngàm đã ở vị trí 0 chưa . (vị trí mà tâm hai ngàm trùng với tâm của hai ụ trước và ụ sau) và cả hai đã kẹp chặt bề mặt chưa.

Trước khi siết chặt trục khuỷu bởi mỏ kẹp cần chắc chắn cả hai đầu của trục khuỷu

Nếu không thể siết chặt vấu kẹp của ngàm ụ sau vì đầu trục quá nhỏ sẽ làm cho trục có xu hướng bị trượt khi quay trục .

Do đó người ta dùng một ống lót , bạc lót để gắn vào trục tạo ra sự chắc chắn cho trục khuỷu tránh sự trượt trong quá trình quay .

Sau khi đã điều chỉnh , lắp đặt trục khuỷu và khởi động nó hoạt động , điều đó là cần thiết để hãm hai mâm cặp để điều chỉnh .

Cần phải điều chỉnh tâm xem đã đạt được sự đồng tâm giữa hai ngàm chưa .

Khi sự định tâm đã đạt được thì ta có thể tiến hành mài trục khuỷu .

Trong quá trình mài , trục khuỷu luôn được đỡ bởi luet đỡ trục làm tăng sự vững chắc cho trục .

Cần chú ý phải bôi trơn ngõng trục đỡ luyet cố định .

Để mài ngõng trục ta phải điều chỉnh tâm ngõng trục trùng với tâm của ụ trước và ụ sau .

Trước khi điều chỉnh ta phải hãm sự quay tự do của ngàm rồi di chuyển đầu quay lên xuống một khoảng thích hợp nhờ vít bi nằm trên đầu quay .

Khi đã tìm được vị trí thích hợp ta cần phải điều chỉnh đối trọng để cân bằng với trục khuỷu . Các cách điều chỉnh đó đều gắn với các thước đo đựơc đặt trên đầu quay .

Cần chú ý là phải điều chỉnh cả hai ụ trước và sau những khoảng dịch chỉnh như nhau.

Tuy nhiên sự điều chỉnh đó chỉ là tương đối chứ không đạt được  sự đồng tâm tuyệt đối của ngõng trục với ụ máy .

Dù có muốn  ngõng trục trùng với đường tâm là rất khó , giữa chúng luôn chéo nhau nhưng không đáng kể  ta có thể coi như chúng có chung một đường tâm .

Sau khi đã định được tâm rồi ta thả lỏng ngàm khuỷu và cho máy hoạt động quá trình mài ngõng trục .

v Định tâm trục khuỷu .

Tuy nhiên chỉnh tâm dọc trục khuỷu khi mài ngõng trục là chưa đủ .

Vì  các ngõng trục ( biên ) ngoài sự lệch tâm với tâm trục chính một khoảng cách tâm nhất định  thì tâm của chúng còn lệch với tâm trục khuỷu một góc độ nhất định

Thường có các loại trục khuỷu 4 biên , 5 biên ,6 biên,.

Với các biên 2 tâm (Hai  tâm biên lệch với nhau một góc 1800).

Biên 4 tâm (Các tâm biên lệch với nhau góc 900 ).

Biên 3 tâm (Các tâm biên lệch với nhau một góc 1200).

Do đó để mài các biên này mà chỉ chỉnh khoảng cách tâm là chưa đủ . Ta còn phải chỉnh các góc ở tâm biên sao cho tâm trục khuỷu trùng với tâm của đầu quay .

Việc chỉnh tâm này ta dùng các vít điều chỉnh có gắn trên đầu quay và các thước do gắn trên đó .( nhờ vít 8 A-B-C).

4. Độ bóng đạt được khi mài:

Với phương pháp mài bằng máy mài trục khuỷu sẽ cho ta độ bóng cấp 11 và độ chính xác gia công có thể đạt đến cấp chính xác 1 khi mài mỏng.

Còn với mài tinh cấp chính xác đạt được từ 1¸3 tương ứng độ bóng Ñ7¸Ñ8.

Với mài thô cấp chính xác đạt được từ cấp 4¸6 tương ứng với độ bóng Ñ4¸Ñ6.

Ngoài ra máy còn có dụng cụ đánh bóng bằng dây đai có thể cho ta đạt độ bóng cao hơn nữa.

Như vậy với máy k1500 M có thể mài trục khuỷu với độ bóng tùy theo yêu cầu của trục khuỷu.

 

 

 

5.Bố trí nơi đặt máy:

Máy được dặt trên nền xưởng rắn chắc để tránh sự rung động trong quá trình hoạt động.

Nền xưởng được đổ bê tông  với chiều sâu tối đa 250 mm . Ốc vít được bắt chặt xuống nền bê tông đảm bảo không có sự lung lay , dịch chuyển ốc vít , phần có ren được nhô cao để bắt chặt với thân máy .

Định vị máy cần ít nhất hai mươi ốc vít được bố trí cân xứng để đảm bảo sự vững chắc cho máy .

6.Bảo dưỡng máy:

Trong suốt quá trình hoạt động cần có sự bảo dưỡng , bôi trơn , lau chùi máy định kỳ để bảo quản máy tránh bụi bẩn , han gỉ , hỏng hóc.

Kiểm tra dầu , mỡ và các chân ren ốc vít để có thẻ tháo lắp dễ dàng khi cần thiết.

Bàn máy và sống trượt cũng cần được bôi trơn để bảo đảm sự trượt của bàn máy và các ụ máy .

KẾT LUẬN

    Sau một thời gian làm đồ án, dưới sự hướng dẫn chỉ bảo của các thầy giáo trong bộ môn, đặc biệt là thầy giáo hướng dẫn:………..., đến nay đồ án của em đã hoàn thành đúng thời hạn đảm bảo các nhiệm vụ được giao.

    Qua quá trình làm đồ án đã giúp tôi làm quen với những công việc cụ thể của người kỹ sư cơ khí trong tương lai, phương pháp làm việc độc lập, sáng tạo, khoa học, kỷ luật, đồng thời đồ án đã giúp bản thân em củng cố thêm các kiến thức đã được học cũng như học hỏi được nhiều kiến thức và kinh nghiệm quý báu. Do thời gian có hạn và kiến thức thực tế còn hạn chế nên trong quá trình làm đồ án của em không tránh được những thiếu sót. Kính mong quý thầy cô chỉ bảo để đồ án của em được hoàn thiện hơn.

    Cuối cùng em xin cám ơn thầy giáo hướng dẫn:……..……., cùng các thầy trong bộ môn đã tận tình hướng dẫn cho em hoàn thành đồ án này.                                      

     Em xin chân thành cảm ơn !

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Kỹ thuật mài kim loại . Ths. Lưu Văn Nhang.

2. Kỹ thuật mài kim loại. B.B L OCKYMOB.

3. Crangkshaftgrinding Machine Programme. AMC MASKIN COMPAGNI A/S DENMARK

"TẢI VỀ ĐỂ XEM ĐẦY ĐỦ ĐỒ ÁN"

hỗ trợ trực tuyến
doanchatluong.vn


"Doanchatluong.vn" lấy "chất lượng" làm thước đo của sự tồn tại và phát triển.
Chỉ những đồ án/tài liệu thực sự đảm bảo chất lượng chúng tôi mới đăng lên website.
Bản quyền thuộc về Đồ án chất lượng.vn